Xả Stress
Bác sĩ Nguyễn Ý Đức
Tiền nhân ta vẫn nói: “Đời là bể
khổ”.
Khổ là hoàn cảnh trong đó con
người chịu nhiều khó khăn thiếu
thốn về vật chất hoặc bị giày vò
bất an về tinh thần. Như vậy thì
“Khổ” cũng là một trong những
cái stress mà con người phải
sống với. Nếu stress cứ liên tục
tái diễn hoặc kéo dài sẽ đưa tới
nhiều ảnh hưởng bất lợi cho sức
khỏe.
Hậu quả của stress
-Trí óc sẽ bị tổn thương vì ảnh
hưởng của quá nhiều các loại
hormon glucocorticoid sản xuất
từ nang thượng thận. Khả năng
nhận xét giảm, trí nhớ rối loạn,
tính tình cau có, dễ giận dữ,
tâm trạng mệt mỏi, cơ thể suy
nhược, có thể rơi vào vòng trầm
cảm, lo lắng, hay khóc, mất ngủ,
giảm khả năng làm việc, lạm dụng
rượu, thuốc cấm.
-Hoạt động tim mạch rối loạn.
Hormon do stress khiến cho nhịp
tim nhanh, mạch máu co hẹp,
huyết áp và nhịp tim thường trực
lên cao khiến cho tim mệt mỏi,
tính đàn hồi của mạch máu giảm
đưa tới bệnh tim mạch, máu cục
rồi một ngày nào đó có thể bị
tai biến não.
-Stress khiến cho tình trạng
bệnh hen suyễn, nghẹt phế quản
trở nên trầm trọng hơn
Tiêu hóa rối loạn, dạ dày không
có đủ máu nuôi dưỡng, niêm mạc
bao tử tổn thương, đưa nôn ói,
khó tiêu, đau bụng, tiêu chảy,
trào ngược thực quản, giảm cân
rồi loét dạ dày, viêm ruột già.
-Hệ miễn dịch suy yếu, sức đề
kháng với các bệnh nhiễm giảm,
dễ nhiễm trùng, cảm cúm.
-Stress khiến cơ thể mập hơn vì
chất béo được huy động để tăng
năng lượng. Chúng sẽ tập trung
nhiều hơn ở vùng bụng, vùng mông,
mặc dù các vùng khác vẫn mỏng
manh.
-Cơ bắp căng đau nhất là ở vùng
lưng, cổ, bả vai, da đầu
-Da khô, vẩy nến, viêm, trứng cá,
lở môi, lở miệng.
-Tóc rụng nhưng may mắn là hết
stress thì tóc mọc lại.
-Người bị stress, đêm nằm ngủ
thường hay nghiến răng sẽ đưa
tới đau nhức khớp xương hàm,
không chăm sóc răng lợi chu đáo,
sâu răng.
Trong trường hợp trầm trọng, nạn
nhân của stress có thể rơi vào
một tâm bệnh gọi là Hội chứng
Hậu Chấn Thương (Post Traumatic
Stress Syndrome). Bệnh nhân sẽ
sống trong tâm trạng bất ổn, có
những ác mộng, những hồi tưởng
lại kinh nghiệm đau thương trong
quá khứ, sức khỏe tổng quát suy
giảm.
Đối phó với stress
Sống không có stress là điều khó
có thể thực hiện được, nhất là
trong hoàn cảnh xã hội có nhiều
biến đổi, kinh tế khó khăn, đạo
đức xuống dốc như hiện nay. Làm
sao để đối phó với stress mới là
điều cần thiết. Mỗi người có
những phương cách riêng để giải
quyết khó khăn của mình.
Sau đây là một vài gợi ý:
1-Tìm hiểu nguồn gốc của stress.
Có thể là do gập ghềnh trong
giao tế nhân sự, khó khăn trong
công việc làm ăn, thất thoát tài
chánh, suy yếu sức khỏe, gia đạo
bất an…Biết để tìm cách xả
stress.
2-Sắp đặt lại công việc hàng
ngày, theo thứ tự ưu tiên, quan
trọng.
3-Đặt giới hạn cho các tham gia,
cam kết với các sinh hoạt trong
đời sống, tránh ôm đồm quá sức.
Đừng cố quá để rồi thành “quá cố”.
4-Đừng coi thường sức khỏe, lắng
nghe tiếng cầu cứu của một cơ
thể bị lạm dụng lao động quá mức.
5-Cân bằng đời sống, chia thì
giờ cho việc làm, ăn uống, ngủ
nghỉ.
6-Năng vận động cơ thể. Đang
căng thẳng mà làm mươi phút đi
bộ, bơi lội, hít thở thì stress
cũng giảm cường độ khá nhiều.
7-Dành thì giờ để giải trí với
gia đình bạn bè.
8-Áp dụng các phương pháp đối
phó với stress như thư giãn
thiền định, hít thở xâu, thoa
bóp; tạm rời công việc để “xả xú
báp” và “tái nạp bình điện”;
9-Tâm sự chia sẻ khó khăn của
mình với người đáng tin cậy để
nhờ góp ý.
10-Duy trì một tâm trạng hài
hước. Cười là 10 thang thuốc bổ.
11-Đề cao cảnh giác, nhận diện
và chú ý tới các dấu hiệu báo
động sự xuất hiện của stress và
sẵn sàng giải quyết.
12-Ghi nhớ các hoàn cảnh stress
xảy ra, ở đâu, vào thời điểm nào,
tại sao xảy ra. Biết để tránh.
13-Tránh những stress nào có thể
tránh được.
14- Giải quyết stress với các
khả năng hiện có. Với những
stress bướng bỉnh, không giải
quyết được thì để một bên, giải
quyết sau.
Kết luận
Xin ghi nhớ là những cảm giác
không vui như sợ hãi, lo âu,
giận dữ, bực tức phát xuất từ
phản ứng của ta mà ra chứ không
phải từ stress. Nếu ta kiểm soát
được các phản ứng này là ta đã
tạo được một tâm trạng bình an,
thoải mái trong đời sống.
Bác sĩ Nguyễn Ý Đức
Thoi-Nay - Khoa hoc ky thuat va doi song
====
Mạng & Vi tính: