| |
Gian hàng bán và vị trí bắn pháo bông đã dựng ở
các công trường, đường phố ở Little Saigon, cũng
như khắp nước Mỹ. Pháo bông sẽ rực trời, dân chúng
Mỹ ăn mừng Lễ Độc Lập July 4. Mừng ngày lễ Độc Lập
Mỹ, hưởng tự do, dân chủ Mỹ, người Mỹ gốc Việt
không thể không nghĩ đến triết lý của cuộc tranh
đấu, chiến đấu cho tự do, dân chủ, nhân quyền của
quốc gia dân tộc Mỹ. Những giá trị đã làm cho đất
nước và nhân dân Mỹ thành siêu cường trên thế
giới. Và từ đó không khỏi rút kinh nghiệm để vững
tin vào tương lai sán lạn của cuộc tranh đấu cho
tự do, dân chủ, nhân quyền VN.
Thực vậy.
Chính vì tự do, dân chủ, nhân quyền, đặc biệt là
tự do tín ngưỡng, nhiều người Anh đã rời nước nhà
tìm đất hứa ở Mỹ Châu Tân Thế Giới. Vượt Đại Tây
Dương đầy sóng gió, chịu khí hậu khắc nghiệt, và
những tháng ngày rét buốt, đói khổ ban đầu, gắn bó
nhau thành những lãnh thổ, tạo thành 13 tiểu bang
gọi chung là Tân Anh Cát Lợi ở Tây Bán Cầu. Tư do,
dân chủ, nhân quyền của đất nước nhân dân Mỹ không
phải xin mà có, chờ mà được. Đó là thành quả của
cuộc tranh đấu, chiến đấu, giành lấy, bảo vệ và
phát huy, một cách dũng cảm, kiên trì cho niềm tin
tự do, dân chủ, nhân quyền. Biết bao máu xương,
nước mắt, mồ hôi mới được. Có lúc tưởng như thất
bại nhưng thà núi xương sông máu chớ nhứt định
không đầu hàng và cố gắng tiến lên.
Hội Nghị Lục địa ( Continental Congress) gồm đại
diện của 13 tiểu bang sau khi thảo luận, biểu
quyết ký ban hành và công bố Bản Tuyên ngôn Độc
Lập của Mỹ vào ngày July 4th, 1776. Từ ban đầu,
July 4 được xem là ngày sinh nhựt của nước Mỹ tự
do, dân chủ. Tuyên ngôn Độc Lập của Mỹ đi liền với
quyền tự do, dân chủ, nhân quyềøn suốt chiều dài
lịch sử của quốc gia dân tộc Mỹ -- đối nội cũng
như đối ngoại. Cho đến bây giờ July 4 được xem như
lễ Tạ Ơn Tổ quốc Mỹ.
Vì tự do, dân chủ, nhân quyền, về quân sự, đại
diện 13 tiểu bang kết họp lại đánh đuổi Thực Dân
Anh trong cuộc Chiến Tranh Độc Lập kéo dài 7 năm
vô cùng gian khổ. Theo sử gia từ 1754- 1763 nhưng
thực tế kéo dài 9 năm vì chiến sự đã xảy ra 2 năm
trước. Vì năm 1753 từ Virginia, George Washington
đã gởi dân quân chiếm giao điểm chiến lược Ohio
River, Monogahela, Allegony do Anh và Pháp xây hai
đồn kiểm soát, Pháp Duquesne Fort, Anh Pitt Fort,
nhưng bị thất bại. Năm 1754, Geoge Braddock dẫn
quân trở lại và tử thương nên sử gia lấy đó làm
năm đầu của chiến tranh..
Nhưng tiếng súng của dân quân Mỹ bắn vào đoàn quân
thực dân Anh của Tướng Thomas Gage, Toàn Quyền
Boston, đi Concord tại Cầu Lexington, vào ngày 18,
19 tháng 4 năm 1775, mới thực sự vang động quanh
thế giới (round the world). Ngày 10 tháng 5 năm
1775, Quốc Hội Lục Địa thứ hai họp ở Philadelphia
quyết định thành lập Quân Đội, phát triển Hải
Quân, cử George Washington là tổng tư lịnh.
Tình thế của 13 thuộc địa hết sức thất lợi so vớùi
Thực dân Anh. Trước khi Chiến Tranh Độc Lập bùng
nổ, dân thuộc địa chỉ 1 phần 3 đồng ý chiến tranh,
1 phần 3 không ý kiến, và 1 phần 3 chống chiến
tranh. Quân binh thuộc địa không được trang bị,
huấn luyện, có người phải dẫn ngựa nhà đi tòng
chinh. Chánh quyền còn rời rạc, lại phải luôn di
chuyển nên khó điều họp nỗ lực chiến tranh, không
đánh được thuế, thời gian quân dịch ngắn chỉ có 3
năm, không có ngoại tệ mạnh để mua vũ khí đạn
dược, không được các quốc gia lúc bấy giờ có mặt ở
Mỹ Châu viện trợï hay cho vay - trừ Pháp sau tham
chiến với tư cách đồng minh với Mỹ. Có lúc quân
binh bụng đói, không mền, quần áo rách, chân giày
lủng, chân rướm máu khi di hành, máu đỏ đồng
tuyết. Tướng Washington phải dùng trường kỳ kháng
chiến, đánh du kích theo kiểu Da Đỏ, buộc địch
quân là Thực dân Anh vào thế căng thẳng không biết
bị tấn công ở đâu và lúc nào. Đoàn quân binh của
Tướng Washington sẵn sàng rút lui để bảo toàn lực
lượng. Tướng Washington là người không bao giờ để
phạm sai lầm lần thứ hai. Để sau cùng thắng trận
chót, thắng cuộc Chiến tranh Độc Lập, Yortown,
Virginia năm 1781, nhận sự đầu hàng của Huân tước
Anh Cornwallis, Và Mỹ chấm dứt Chiến tranh Độc Lập
với Hòa Ước Paris năm 1783. Anh công nhận nền độc
lập của Mỹ. Nước Mỹ định hình, biên giới được phân
định. Bắc giáp Đại Hồ; Nam giáp Florida còn thuộc
Tây Ban Nha nhưng sau đó Mỹ mua đứt; Đông, Đại tây
Dương; và Tây Đông vực sông Missisippi.
Vì tự do, dân chủ, nhân quyền, TT Lincoln giải
phóng người Mỹ Da Đen nô lệ, cứu sự tan vỡ của
liên bang (union) bằng Nội Chiến, đổi mạng mình
cho tự do, dân chủ, nhân quyền, bị ám sát ngay sau
khi Nội Chiến chấm dứt. TT Rosevelt đưa quân Mỹ
giải phóng Aâu Châu trong Thế Chiến 2, Mỹ trở
thành đệ nhứt siêu cường thế giới. Tự do, dân chủ,
nhân quyền biến nước Mỹ thành Đất Hứa, Giấc Mơ Mỹ
của nhiều dân tộc. 4 đời tổng thống Mỹ đưa quân
qua VN ngăn chận làn sóng đỏ độc tài đảng trị ở
VN, trong Chiến tranh Lạnh. Đó là 3 cuộc chiến
tranh làm người Mỹ chết nhiều nhứt để bảo vệ và
phát huy niềm tin tự do, dân chủ nhân quyền trong
nước và ngoài nước.
Vì tự do, dân chủ, nhân quyền về chánh trị khó
khăn của sự thành hình Hiệp chủng quốc được thông
cảm, vượt qua. Hiến Pháp Mỹ của chánh quyền vì,
dân, do dân Mỹ thành hình trong thời gian 1789 và
1880. Hai khuynh hướng chánh trị trội yếu, một bên
chủ trương liên bang mạnh; một bên, tiểu bang mạnh
tranh đấu với nhau phát sinh lưỡng đảng là tiền
thân của Đảng Cộng Hòa và Dân Chủ ở Mỹ. Hai bên
tương nhượng, thỏa hiệp thành chánh quyền tam lập.
Lập pháp là Quốc Hội lưỡng viện, Hành pháp là Tổng
Thống. Tư pháp là Tối Cao Pháp viện với hệ thống
tòa Aùn và một Tổng Chưởng Lý giống như Bộ Trưởng
Tư Pháp. Chánh quyền đó được giải thích, phát huy
dần dần theo sự lớn mạnh của Mỹ trên tinh thần vì
dân, do dân, của dân và nguyên tắc cân bằng quyền
lực và kiểm soát lẫn nhau. Sau cùng cuộc tranh
đấu, chiến đấu gian khổ, xây dựng công phu và đầu
thông cảm cho tư do, dân chủ, nhân quyền mà Mỹ trở
thành giấc mơ, đất hứa cho nhiều dân tộc trên thế
giới.
Tự do, dân chủ là điểu kiện cần và đủ của độc lập.
CS Hà nội thiếu điều kiện căn bản đó nên lệ thuộc
hết Nga rồi Tàu biến thành một thứ tự thực dân,
bên trong khai thác đồng bào mình, bên ngoài thần
phục những Anh Cả Đỏ ngoại bang. Đó là một bài học
quí giá cho người Việt trong ngoài nước đang đấu
tranh cho tự do, dân chủ, nhân quyền VN. So tương
quan lực lượng, phong trào đấu tranh của người dân
Việt trong ngoài nước có thế mà thiếu lực. Thế từ
xu thế thời đại của thế giới, tự do kinh tế, dân
chủ chánh trị. Thế từ nhân dân, con người sanh ra
ai cũng muốn được tự do. Thế quốc tế có thể nói
mạnh hơn người Mỹ trong Chiến tranh Độc Lập. Mỹ
chỉ có một đại sứ Benjamin Fraklin vận động Pháp
yễm trợ. Chưa bao giờ VN có một số nhà ngoại giao
bình dân đông như người Việt Hải ngoại, quốc tế
vận hơn Mỹ trong thời giàng độc lập tự do. Trước
Chiến Tranh Độc Lập dân 13 thuộc đia chỉ có 1 phần
3 đống ý chiến tranh, mà 1 phần 3 không ý kiến, 1
phần 3 chống chiến tranh. Còn dân VN trừ CS có
chức có quyền, 10 người như 1, đều muốn tự do, dân
chủ, nhân quyền. Nhưng thế chưa biến được thành
lực tổng hợp. 32 năm CS thống trị cả nước nói nghe
thì lâu dài, dễ mất kiên nhẫn. Nhưng thời gian
mười mấy năm thực sự đấu tranh cho tự do, dân chủ,
nhân quyền VN chống lại chế độ CS cai trị trang bị
thừa sức diệt chủng, nhiều kinh nghiệm khủng bố,
lũng đoạn, và kềm kẹp; thời gian ấy quá ngắn so
với những thắùng lợi. Vấn đề tự do, dân chủ nhân
quyền VN đã đi vào chánh quyền các siêu cường.
Biểu tượng tự do, dân chủ, nhân quyền VN đã được
chánh quyền của hơn phân nửa dân số Mỹ đệ nhứt
siêu cường thế giới công nhận.
Trên thế giới này, suốt trong lịch sử Nhân Loại
cho đến bây giờ, tự do, dân chủ chưa bao giờ xin
mà có, chờ mà được. Chưa có dân tộc nào có tự do,
dân chủ, nhân quyền nhờ ngoại bang đem đến. Nội
lực dân tộc là chánh. Người dân có tranh đấu,
chiến đấu mới được. Có gạo thiên hạ mới cho mượn
chén đũa. Bất cứ ở đâu, bất cứ thời nào, phong
trào nhân dân đấu tranh cho tự do, dân chủ, nhân
quyền nếu nhà cầm quyền thống trị không diệt được
trong buổi ban đầu thì sẽ trưởng thành trên tro
tàn của chế độ thống trị, dù là thực dân ngoại
quốc như Anh hay tư thực dân như CS Hà nội.
VI ANH
|
|
