|
Gia đình
Tổ tiên Edison (Gia đình Edison ở Hà
Lan) đã nhập cư tới New Jersey năm
1730. John Edison vẫn trung thành với
Anh Quốc khi các thuộc địa tuyên bố
độc lập (xem Những người trung thành
với Đế chế thống nhất), dẫn tới việc
ông bị bắt giữ. Sau khi suýt bị treo
cổ, ông và gia đình bỏ đi tới Nova
Scotia,Canada, định cư trên vùng đất
mà chính phủ thuộc địa dành cho những
người trung thành với nước Anh.
Năm
1795, ba thế hệ nhà Edison đã làm nghề
nông ở gần Vienna, Ontario. Trong số
họ Samuel Ogden Edison, Jr.
(1804–1896), trước kia đã từng là một
thợ xẻ, thủy thủ, và người gác quán
rượu từ Marshalltown, Nova Scotia. Ông
lấy Nancy Matthews Elliott, ở Quận
Chenango, New York. Năm 1837, Samuel
Edison là một kẻ nổi loạn trong cuộc
Nổi loạn MacKenzie đòi hỏi cải cách
đất đai và quyền tự chủ khỏi Vương
quốc Anh. Cuộc nổi loạn thất bại, và
giống như ông nội trước kia, Samuel
Edison buộc phải chạy trốn để giữ mạng
sống, Sam chạy về phía nam vượt qua
biên giới Mỹ chứ không chạy về phía
bắc. Ban đầu, ông định cư tại Port
Huron, Michigan, tạm thời để vợ Nancy
và các con ở lại.
Ra đời và những năm thơ ấu
Thomas Edison sinh tại Milan, Ohio,
con của Samuel Ogden Edison, Jr. và
Nancy Matthews Elliott (1810–1871).
Thomas là đứa con thứ bảy trong gia
đình. Thuở nhỏ, Edison nổi tiếng là
một cậu bé hiếu kì. Edison đi học muộn
vì ông vốn ốm yếu. Đầu óc ông luôn lơ
mơ và giáo viên của ông là Reverend
Engle đã nghe lỏm và gọi ông là "rối
trí". Trong khi bạn bè đồng lứa còn
ham chơi thì Edison đã không những
luôn băn khoăn tìm hiểu mọi vật quanh
mình mà còn muốn hiểu thấu đáo các vật
đó.
Vì những trò nghịch ngơm của mình
mà Edison đã bị đuổi học ngay khi chưa
kết thúc tiểu học. Vì vậy sau này,
trong một lần tiếp kiến tổng thống Mỹ
Rutherford B. Hayes tại Nhà Trắng,
Edison đã làm mọi người kinh ngạc khi
đưa ra bằng cách của mình để trả lời
câu hỏi của tổng thống về việc mình
tốt nghiệp kĩ sư ở Mỹ hay tại Châu Âu,
ông đưa tờ giấy vật tư trong đó
có
dòng nhận xét của ông hiệu trưởng:
"... trò T. Edison, con trai ông, là
một trò dốt, lười và hư. Tốt nhất là
nên cho trò ấy đi chăn lợn thì hơn vì
chúng tôi thấy rằng trò ấy có học nữa
thì sau này cũng không nên trò trống
gì... ".
Điều này đã kết thúc ba tháng
đi học tại trường của ông. Mẹ ông từng
là một giáo viên ở Canada và bà rất
vui mừng đảm nhận việc dạy con. Bà
khuyến khích và dạy ông đọc và làm
thực nghiệm.
Sau này ông nhớ lại, "Mẹ
tôi đã tạo ra tôi. Bà rất tin tưởng và
chắc chắn về tôi; và tôi cảm thấy rằng
tôi có một điều gì đó để sống, một ai
đó để tôi không thể làm cho thất vọng."[1] Ông học được rất nhiều khi đọc cuốn
Trường phái triết lý tự nhiên của R.G.
Parker.
Cuộc sống của Edison ở Port Huron vừa
cay đắng vừa ngọt ngào. Ông bán kẹo và
bán báo trên các chuyến tàu hỏa từ
Port Huron đến Detroit. Hơi điếc từ
thời thanh niên, ông đã trở thành một
điện tín viên sau khi ông cứu Jimmie
Mackenzie khỏi lao vào tàu hoả. Cha
của Jimmie là nhân viên nhà ga J.U.
Mackenzie ở Mount Clemens, Michigan,
rất vui mừng bảo trợ cho Edison và dạy
ông trở thành điện tín viên. Vì bị
điếc nên Edison tránh khỏi mọi tiếng
ồn ào và cũng không phải nghe nhân
viên điện báo bên cạnh. Một trong
những cố vấn của ông những năm đầu
tiên này là một điện tín viên già và
là một nhà phát minh tên là Franklin
Leonard Pope, ông đã cho phép chàng
trai trẻ sống và làm việc trong tầng
hầm ở nhà ông tại nhà Elizabeth, New
Jersey.
Một số trong những phát minh đầu tiên
của ông liên quan tới điện tín gồm cả
máy đếm phiếu. Edison đã xin cấp bằng
phát minh đầu tiên, máy đếm phiếu điện
tử, ngày 28 tháng 10, 1868.
Các cuộc hôn nhân và cuộc sống sau đó
Năm 1871, ở tuổi 24, Edison trở thành
chủ một xí nghiệp được nhiều người
biết tiếng. Cuộc sống dần ổn định và
nhu cầu có một mái ấm gia đình chợt
đến trong đầu. Ông chú ý đến cô thư kí
Mary Stilwell dịu dàng, thanh mảnh làm
việc trong công ty, một hôm, ông đến
gặp nàng và nói: "Thưa cô, tôi không
muốn phí thì giờ nói những câu vô ích.
Tôi xin hỏi cô một câu rất ngắn gọn và
rõ ràng: Cô có ưng làm vợ tôi không?".
Cô gái sửng sốt, không tin ở tai mình
- "Ý cô thế nào?cô nhận lời tôi nhé?
tôi xin cô hãy suy nghĩ trong năm phút"
- Edison nhắc lại lời cầu hôn cấp tốc
của mình. "Năm phút cơ à? thế thì lâu
quá! Vâng em nhận lời" - đỏ mặt lí nhí,
Mary đáp.
Ngày 25 tháng 12, 1871, ông cưới Mary,
và họ có ba người con, Marion Estelle
Edison, Thomas Alva Edison, Jr., và
William Leslie Edison. Mary vợ ông mất
năm 1884. Ngày 24 tháng 2 1886, ở tuổi
ba chín, ông lấy Mina Miller một cô
gái mười chín tuổi. Họ có thêm ba
người con nữa: Madeleine Edison,
Charles Edison (người tiếp nhận công
ty sau khi cha qua đởi, và sau này
được bầu làm Thống đốc bang New
Jersey), và Theodore Edison.
Thomas Edison mất ở New Jersey ở tuổi
84. Những từ cuối cùng của ông nói
với vợ là: "Ở ngoài kia đẹp quá".
Nhà phát minh
Không học ở trường, Edison tự học ở
sách theo cách riêng của mình. Dần dần,
với sự suy nghĩ, tìm tòi, thực hiện
không chú trọng lí thuyết suông, từng
bước Edison đã chinh phục những gì mà
người thời bấy giờ cho là không tưởng.
Phát minh đầu tiên của ông là một
chiếc máy điện báo tải hai có khả năng
cùng một lúc phát đi hai tin. Ít lâu
sau, ông cải tiến thành máy tải ba,
tải tư rồi đa tải.
Một thời gian sau, chán nản với công
việc của một điện báo viên, Edison đến
New York, trung tâm tài chính bậc nhất
lúc bấy giờ, với hy vọng sẽ kiếm thêm
chi phí cho các cuộc thí nghiệm của
mình. Tại đây, ông đã hợp tác với vài
người bạn thành lập một công ty nhỏ
chuyên về điện và điện báo. Phát minh
thứ hai của ông là cải tiến chiếc máy
điện báo đa tải thành Hệ thống điện
báo nhận các tin tức hối đoái ngân
hàng. Chiếc máy đầu tiên đã đem về cho
ông một số tiền lớn. Toàn bộ số tiến
kiếm được lúc này, ông trút hết vào
các thí nghiệm của mình về sau.
Phát minh đầu tiên mang lại nổi tiếng
cho Edison là máy quay đĩa năm 1877.
Công chúng không thể ngờ được về phát
minh này và coi nó là điều ma thuật.
Edison bắt đầu được gọi là "Thầy phù
thủy ở Menlo Park, New Jersey", nơi
ông sống. Chiếc máy quay đĩa đầu tiên
của ông ghi lại âm thanh trên các trụ
bọc thiếc cho chất lượng âm thanh thấp
và nó phá hủy luôn đường rãnh ghi âm
khi nghe lại nên chỉ có thể nghe được
một lần. Trong thập kỷ 1880, một model
được thiết kế lại sử dụng các trụ bìa
giấy các tông tráng sáp ong được chế
tạo bởi Alexander Graham Bell,
Chichester Bell, và Charles Tainter.
Đây là một lý do khiến Thomas Edison
tiếp tục làm việc để tạo ra chiếc "Máy
hát hoàn thiện" của riêng ông.
Menlo Park
Thomas Edison sử dụng bóng đèn đầu
tiên của ông để chứng minh cho sáng
chế ông ở Menlo Park.Sự cách tân lớn
nhất của Edison chính là phòng thí
nghiệm ở Menlo Park, nó được xây dựng
ở New Jersey. Đây là viện nghiên cứu
đầu tiên được thành lập với mục đích
chuyên biệt nhằm tạo ra các cải tiến
và cách tân liên tục trong công nghệ.
Chính tại đây, đa số các phát minh
được đưa vào thực tiễn của đã ra đời,
mặc dù việc căn bản của ông là quản lý
và điều hành công việc của các nhân
viên.
William Joseph Hammer, trợ lý của
Edison và là một kỹ sư tư vấn điện,
sinh ra tại Cressona, Hạt Schuylkill,
Pennsylvania, 26 tháng 2, 1858, và
chết 24 tháng 3 1934. Tháng 12, 1879
ông bắt đầu làm việc ở phòng thí
nghiệm với cương vị trợ lý cho Thomas
Edison ở Menlo Park. Ông góp công
trong việc thực nghiệm điện thoại, máy
quay đĩa, tàu điện, máy phân tích
quặng, đèn điện, và một số cải tiến
phát minh khác. Tuy nhiên, ban đầu ông
làm việc về đèn điện và chịu trách
nhiệm thử nghiệm và ghi lại về thiết
bị đó. Nă 1880 ông được chỉ định làm
kỹ sư trưởng của Xưởng đèn Edison.
Trong năm đầu tiên này, xưởng dưới sự
quản lý của Francis Upton, đã sản xuất
ra 50.000 bóng đèn. Theo Edison,
Hammer là "một người tiên phong trong
lĩnh vực đèn chiếu sáng".
Đa số các bằng sáng chế của Edison là
những bằng sáng chế hữu ích, chỉ
khoảng hơn mười chiếc là bằng sáng chế
thiết kế. Nhiều phát minh của ông
không hoàn toàn là ý tưởng ban đầu của
ông, nhưng những cải tiến giúp nó có
thể được sản xuất hàng loạt là của ông.
Ví dụ, trái với điều mọi người vẫn
nghĩ, Edison không phát minh ra bóng
đèn điện. Nhiều thiết kế đã được phát
triển bởi các nhà phát minh từ trước
đó gồm cả bằng sáng chế mà ông mua lại
từ Henry Woodward và Mathew Evans,
Moses G. Farmer,[2] Joseph Swan, James
Bowman Lindsay, William Sawyer,
Humphry Davy, và Heinrich Göbel. Năm
1878, Edison xin cấp phép cho thuật
nghữ sợi dây tóc cho yếu tố dây phát
sáng mang dòng điện, mặc dù nhà phát
minh người Anh Joseph Swan đã sử dụng
thuật ngữ đó từ trước.
Edison đã lấy
các đặc tính từ các thiết kế trước đó
và trao nhiệm vụ cho các công nhân của
ông tạo ra những bóng đèn có tuổi thọ
cao hơn. Năm 1879, ông đã sản xuất ra
một ý niệm mới: một chiếc đèn có sức
chịu đựng cao trong một môi trường
chân không lớn, nó sẽ cháy sáng hàng
trăm giờ. Trong khi những nhà phát
minh trước đó đã sản xuất ra đèn điện
trong các điều kiện phòng thí nghiệm,
Edison đã tập trung vào việc áp dụng
thương mại hóa và đã có thể bán ý
tưởng của mình tới các gia đình và các
cửa hàng bằng cách sản xuất hàng loạt
các bóng đèn có tuổi thọ cao và tạo ra
một hệ thống phát và cung cấp điện.
Phòng thí nghiệm Menlo Park có thể
được xây dựng nhờ tiền bán bộ máy thu
phát cùng lúc bốn tín hiệu mà Edison
sáng chế ra năm 1874. Chiếc máy điện
báo thu phát bốn tín hiệu cùng lúc có
thể gửi bốn tín hiệu điện báo cùng lúc
trên cùng một dây dẫn. Khi Edison liên
hệ bán máy cho Western Union, ông đã
bị sốc khi Western Union đưa ra một
cái giá không thể ngờ nổi; quyền sáng
chế được bán với giá $10.000. Chiếc
máy điện báo này là thành công tài
chính lớn đầu tiên của ông.
Nhà cửa
Thập kỷ 1880s, Thomas Edison mua đất
đai ở Fort Myers, Florida, và xây
Seminole Lodge làm nơi nghỉ đông.
Henry Ford, ông trùm ô tô, sau này đã
sống ở nhà nghỉ đông của ông, The
Mangoes phía đối diện. Edison thậm chí
cũng đóng góp về kỹ thuật cho ngành ô
tô. Họ là bạn bè tới tận khi Edison
mất trong trạng thái bình yên, tho 84
tuổi. . Edison and Ford Winter Estates
hiện đang mở cửa cho công chúng.
Danh sách các cống hiến
Người ta thống kê được, Edison có tổng
cộng đến 1.300 phát minh được cấp bằng
sáng chế - một con số khổng lồ.
Máy quay đĩa
Máy chiếu phim
Máy ghi âm
Cung cấp hỗ trợ tài chính cho công
việc của Guglielmo Marconi về truyền
phát radio và có được nhiều bằng sáng
chế.
Tattoo gun (Dựa trên Bút điện, được sử
dụng để tạo ra các bản copy rô nê ô)
Bóng đèn chiếu sáng
(Theo
Wiki) |
