| |
Tóm lại,
Ái ngữ, Chánh
ngữ, và Y nghĩa bất y ngữ,
là các pháp môn, rất thiết yếu, rất thực tế,
rất thông dụng, cho bất cứ ai, không riêng
Phật Tử, trên thế gian này, muốn xây dựng
được, cuộc sống ý nghĩa, muốn được sống
trong, an lạc hạnh phúc. Ái ngữ, chánh ngữ,
và y nghĩa bất y ngữ, giúp con người cải
thiện tự thân. Con người do mê mờ nên hành
vi bất chánh, ngôn ngữ đảo điên, ý niệm tà
vạy, chạy theo dục vọng, sống theo tà đạo,
làm chuyện bất lương. Trái lại, nếu con
người biết thực hành ái ngữ, chánh ngữ, và y
nghĩa bất y ngữ, sẽ chuyển hóa được phiền
não khổ đau, kiến tạo được đời sống chân
chánh ích lợi. Cổ nhơn có dạy: "Ðiều ác
thiên hạ nói về ta, đối với tâm hồn ta, cũng
như lưỡi cày đối với mặt đất. Lời nói ác cày
xới tâm hồn ta, nhưng làm cho tâm hồn ta
thêm phì nhiêu". Chúng ta nên nhớ: các
bậc thánh hiền, kim cổ đông tây, thường bị
lời nói, phê phán thị phi, thậm chí kết án,
gièm pha phỉ báng, tuy nhiên các ngài, nhân
cách cao quý, bình tĩnh thản nhiên, cho nên
giữ được, bản tâm thanh tịnh.
Ái ngữ, chánh ngữ, và y nghĩa
bất y ngữ, giúp con người cải tạo hoàn cảnh.
Hoàn cảnh phản ánh tự tâm. Tự tâm tức là tâm
của mình. Tự tâm bình thản, hoàn cảnh an vui.
Tự tâm rối loạn, hoàn cảnh bất an. Trong
kinh sách, tự tâm được gọi là chánh báo,
hoàn cảnh được gọi là y báo. "Chánh báo
thế nào thì y báo thế ấy". Người có tâm
lương thiện thì sống trong cảnh hiền lành.
Người có tâm gian ác thì luôn luôn sống
trong cảnh âu lo căng thẳng, thấp thỏm phập
phồng. Trên thế gian này, sở dĩ có những
hoàn cảnh khổ đau, bởi vì con người không
biết sống với chân tâm. Chân tâm là tâm chân
thật, không dính mắc với cảnh trần. Nếu mọi
người đều biết sống với chân tâm, thì thế
gian này chính là thiên đàng, là cực lạc.
Ðừng đứng núi này trông qua núi nọ. Nghĩa là:
thân đang sống ở trần đời, ở thế gian này,
nhưng tâm thường mơ ước cảnh thiên đàng cực
lạc. Những người như vậy, mơ ước như vậy,
chỉ làm khổ thân, khổ tâm mà thôi.
Trong kinh sách, Chư Tổ có
dạy: "Hãy tùy theo chỗ ở thường an lạc".
Trong kinh sách có câu: "Nam
Mô Nhất Thiết Chúng Sanh Hoan Hỷ Kiến Bồ Tát".
Nghĩa là: Người nào muốn sống cuộc đời an
lạc, không phiền não, chẳng khổ đau, như các
bậc Bồ Tát, hãy thực hành ái ngữ, chánh ngữ,
và y nghĩa bất y ngữ, vào trong đời sống
hằng ngày, tất nhiên sẽ được mọi người hoan
hỷ khi gặp mặt. Trong nhà Phật, mỗi câu niệm
hồng danh chư Phật, hoặc chư Bồ Tát, như câu
nói trên, đều có ý nghĩa dạy chúng ta một
hạnh tu, một pháp môn tu, một công phu tu
tập, chứ không phải chỉ để chúng ta đọc tụng
rầm rầm, mà chẳng hiểu gì hết, cho nên chẳng
thực hành được trong đời sống hằng ngày, để
đem lại an lạc và hạnh phúc. Ngày xưa, một
nhà hiền triết có bà vợ, thường ngày nói
nhiều. Một hôm, bà vợ bị bệnh, không nói
chuyện được, nhà hiền triết than, hôm đó ông
mất, cơ hội thực hành, hạnh tu nhẫn nhịn, và
hạnh lắng nghe.
Chư Tổ có dạy:
Tu mà không học là tu mù.
Học mà không tu là đãy sách.
Nghĩa là: Người phát tâm thực
hành việc tu tập, sửa đổi tâm tánh của mình,
nhưng không chịu học hỏi giáo lý, không chịu
tìm hiểu Chánh Pháp, ai nói gì cũng nghe, ai
bảo gì cũng tin, người đó dễ bị dụ vào ngoại
đạo, dễ bị lạc vào tà đạo, đúng là mù quáng.
Còn người nào chỉ biết lo nghiên cứu tìm tòi,
học rộng hiểu nhiều, không lo tu tâm dưỡng
tánh, không chịu quán sát tự tâm, chỉ lo phê
bình chỉ trích người khác, chỉ thấy lỗi
người, không thấy lỗi mình, đúng là cái tủ,
cái đãy, hay cái bị đựng sách mà thôi, chẳng
ích lợi gì cho ai cả. Thí dụ như có người
suốt ngày đếm tiền ở nhà băng của chủ, có
người suốt ngày chăn trâu ngoài đồng cho chủ,
chiều về đến nhà, tiền không có, trâu cũng
không!
Chẳng hạn như người, phát tâm
tu hành, nhận thấy nói nhiều, chỉ gây phiền
não, gặp nhiều khổ đau, không ích lợi gì,
bèn thực hành theo, pháp tu tịnh khẩu, nhưng
không chịu học, kinh sách giáo lý, nhắm mắt
nín thinh, bất cứ ai hỏi, bất cứ điều gì,
đều không trả lời, nhứt định ngậm miệng,
không hề hé môi, dù nửa lời thôi, cũng không
chịu nói. Bên ngoài trông qua, có vẻ khá lắm,
bên trong rối rắm, nội tâm xáo trộn, bão táp
tơi bời, tức giận cành hông. Tại sao nông
nổi? Bởi vì người đó, còn nghe biết hết,
nhưng không nói được, lại không chịu xả,
chất chứa lâu ngày, kho tàng tâm thức, đầy
tràn ắp lẫm, những chuyện thị phi, những
chuyện chánh tà, những chuyện lớn nhỏ, đủ
moi mọi thứ, có ngày ứ hự, không thể nhịn
được, không thèm tu nữa! Hành mà không học,
đáng sợ như là: nọc độc chết người!
Trong Kinh Thủ Lăng Nghiêm,
Ðức Phật có dạy:
"Tuy học rộng hiểu nhiều mà
không tu hành, cũng đồng như người không học
không hiểu. Chẳng khác nào người nói ăn mà
không ăn, trọn không thể nào no được".
Theo quan điểm của Phật giáo,
không cần phải thờ phượng Ðức Phật Thích Ca,
hay bất cứ vị Phật nào, vị Bồ Tát nào, chỉ
cần thực hành ái ngữ, chánh ngữ và y nghĩa
bất y ngữ, một cách đúng đắn, trong cuộc
sống hằng ngày, bất cứ người nào cũng đều
được an lạc và hạnh phúc, cao hơn nữa, đều
được giác ngộ và giải thoát. Bằng như ngược
lại, lập bàn thờ Phật, tại chùa tại gia, đi
chùa lễ lạy, lập chùa chiền to, tạo pho
tượng lớn, mà không thực hành, ái ngữ chánh
ngữ, y nghĩa bất y ngữ, một cách đúng đắn, ở
trong cuộc sống, dù là Phật tử, tại gia xuất
gia, cũng chẳng lợi gì! Ðó mới thực là: chí
công vô tư, là chánh đạo vậy./.
Cư-sĩ Chính-Trực
|
|
Thế giới
tâm linh
- Phụ trách : TN (last updated:
04/2008)
