| |
Thử Đọc Lại Kim Dung III: Tiếu Ngạo Giang Hồ
Nguyên Nguyên
Sau khi viết xong ‘Thử Đọc lại Kim Dung II: Nguồn
Việt và Kim Dung’, người viết cảm thấy nhàm nên định
gác bút, hay ít ra cũng tạm giả từ đề tài về truyện
chưởng với Kim Dung. Nhiều bạn hữu - đa số trên 30
năm không gặp lại nhau - vội biên điện thư email đến
tại hạ khuyến khích viết thêm về Kim Dung. Một ông
bạn ở Montréal (Canada) đã gởi tặng lược đồ về Ngũ
Hành, kèm trong bài này, và nhắn nhủ trong thư nếu
viết về Kim Dung có viết đến hằng chục bài cũng
không hết, nhất là những đề tài liên quan đến tình
yêu, đến nhân sinh quan, đến những tình tiết éo le,
v.v. dại gì mà ngưng viết.
Cứ viết tiếp đi, ít ra
ngoài người kiểm duyệt trong nhà còn có 1 độc giả
trung thành là ông bạn đó. Sự thật, thuở tuổi học
trò tại hạ chỉ được đọc vài truyện chính yếu và nòng
cốt của Kim Dung thôi. Tuyệt đối ngày trước chưa có
cơ hội đọc Tuyết Sơn Phi Hồ, Tiếu Ngạo Giang Hồ và
Lộc Đỉnh Ký. Tiếu Ngạo Giang Hồ ấn bản do Hàn Giang
Nhạn dịch thuật, được dịp đọc lần đầu tiên cách đây
chừng 5 năm, rồi sau đó xem luôn phim tập HongKong.
Riêng Lộc Đỉnh Ký, mặc dù nghe giới giang hồ đồn
rằng rất hay và được biết truyện hiện được đăng trên
một vài mạng ở internet như nhanmonquan.com hoặc
vietkiem.com nhưng tại hạ không đủ sức bỏ giờ này
qua giờ kia để ngồi đọc truyện này trên khung hình
computer, nên đành phải hẹn lần hẹn hồi. Âu đó cũng
là một cái hẹn cho một dịp nào đó của tương lai.
Bẵng đi cũng gần 12 tháng. Gần đây một người bà con
ở Việt Nam gởi người thân đem sang một bộ truyện
Tiếu Ngạo Giang Hồ ấn bản mới nhất do Vũ Đức Sao
Biển, Trần Hải Linh và Lê Thị Anh Đào chuyển ngữ,
nhà xuất bản Văn Học, trọn bộ 8 quyển, phát hành vào
năm 2001. Ấn bản mới này có sự đồng tình cho phép
đàng hoàng của Kim Dung (tức Louis Cha hay Tra Lương
Dung), và dựa vào bản nhuận sắc sau này của Kim Dung
với nhiều sửa chữa và thay đổi. Theo lời người bà
con đó qua điện thư, Sàigòn lại đang trải qua cơn
ghiền Kim Dung như 35 năm về trước và nhắn với tại
hạ nên nhín chút ít thì giờ đọc qua cho biết.
Điểm đáng để ý trước tiên, trong vòng mười, hai mươi
năm trở lại đây, một loạt các dịch giả mới bắt đầu
xuất hiện trên chốn giang hồ. Đa số các cao thủ dịch
thuật này, thường xuất thân từ các trường đại học
Văn Khoa ban Hán Văn, mang chủ yếu rõ rệt xử dụng
lối hành văn mới mẻ với nhiều tính chất Việt ngữ hơn.
Một số kế nghiệp các bậc tiền bối như Nguyễn Chánh
Sắt, Tô Chẩn, v.v. thay phiên nhau dịch lại các pho
truyện cổ điển như Hồng Lâu Mộng, Tam Quốc Chí, Thủy
Hử, v.v. và một số khác theo chân những cao thủ năm
xưa như Từ Khánh Phụng, Hàn Giang Nhạn, chuyển ngữ
lại các truyện chưởng của Kim Dung. Trên các mạng
internet và các báo ở hải ngoại có Nguyễn Duy Chính
hiện đã chuyển ngữ Ỷ Thiên Đồ Long Ký, Thần Điêu
Hiệp Lữ, Thiên Long Bát Bộ, v.v. và tại Việt Nam
đứng đầu phải kể đến Vũ Đức Sao Biển người đã hết
sức ca tụng Kim Dung qua 3 quyển mang tựa ‘ Kim Dung
giữa đời
Tôi ‘, xuất bản vào những năm cuối thập kỷ 90 vừa
qua. Thế rồi vô hình chung tại hạ bắt đầu đọc lại
Tiếu Ngạo Giang Hồ ấn bản mới nhất do ê-kíp Vũ Đức
Sao Biển chuyển ngữ. Và trong lúc đọc lại Kim Dung
kỳ này, tình cờ lại khám phá thêm một vài bí-kíp ngồ
ngộ hay hay của Kim Dung nên đành phải phá lệ cố
gắng viết thêm bài này.
Theo Vũ Đức Sao Biển, Tiếu Ngạo Giang Hồ là tác phẩm
độc đáo nhất của Kim Dung bởi nó ‘lặng lẽ dắt người
đọc đi vào cuộc hành trình tìm về những suối nguồn
tư tưởng của phương Đông khi lên cao chín ngàn dặm,
nương mây cỡi gió mà bay như Trang Tử đã viết trong
Nam Hoa Kinh. Tiếu Ngạo Giang Hồ có cái u uẩn, trầm
mặc đầy suy niệm của những ngôi chùa, những đạo quan,
những rừng tùng bách, bóng trăng sáng trên Trường
Giang, cơn mưa tuyết mùa Đông trên Ngọc Nữ phong.
Xuyên suốt tác phẩm là tiếng đàn, tiếng sáo của khúc
Tiếu Ngạo Giang Hồ, tiếng ca buồn của Mạc Đại tiên
sinh trong khúc Tiêu Tương dạ vũ....
... Hai trong ba nguồn tư tưởng triết học lớn của
phương Đông - Phật giáo và Lão giáo - đã được Kim
Dung hình tượng hoá và cụ thể hoá qua những hình
tượng văn học. Phương Chứng đại sư của chùa Thiếu
Lâm là con người tiêu biểu của tư duy Thiền Tông
Phật giáo. Với một căn bản võ công trác tuyệt, một
cái tâm từ bi, nhà sư gần như đã góp phần hoá giải
những hận thù, chia rẽ, sân si. Định Nhàn, Định Dật
của phái Hằng Sơn là một dạng Phật giáo khác, một
Phật giáo nhập thể và nhập thế....
... Nhưng điểm đặc sắc nhất vẫn là tư duy Lão-Trang
qua đường Độc Cô cửu kiếm. Phong Thanh Dương đã dạy
cho Lệnh Hồ Xung dĩ vô chiêu thắng hữu chiêu....’
Tiếu Ngạo Giang Hồ (TNGH) là tên của một nhạc khúc
viết cho đàn thất huyền cầm và sáo. Hai tác giả của
bản nhạc khúc bất hủ này lại là hai cao thủ của hai
kiếm phái đối nghịch với nhau: Lưu Chính Phong thuộc
Ngũ Nhạc kiếm phái (một nghiệp đoàn liên minh năm
kiếm phái: Hằng Sơn, Hoa Sơn, Tung Sơn, Thái Sơn và
Hành Sơn) và Khúc Dương thuộc phe Ma Giáo. Việc kết
giao bằng hữu giữa hai người bị cả hai phe lên án và
cuối cùng Lưu và Khúc bị bức tử. Trước khi chết hai
vị cao thủ này trân trọng gửi gấm quyển nhạc khúc
này lại cho anh chàng lãng tử mê nhậu nhẹt Lệnh Hồ
Xung, đệ tử thứ nhất của Nhạc Bất Quần chưởng môn
phái Hoa Sơn. Truyện TNGH bắt đầu với việc Nhạc Bất
Quần sai con gái mình Nhạc Linh San và đệ tử thứ hai
Lao Đức Nặc đến miền Phúc Châu tỉnh Phúc Kiến để dò
la tin tức của phái Thanh Thành do Dư Thanh Hải lãnh
đạo xuống đánh phá Phước Oai Tiêu Cục để chiếm quyển
kiếm pháp độc nhất vô nhị mang tên Tịch Tà Kiếm Phổ.
Phe Hoa Sơn đến trễ nên bọn Thanh Thành đã làm tiêu
tan Phước Oai Tiêu Cục. Điểm kinh ngạc đầu tiên, Lâm
Chấn Nam hậu bối của chủ nhân Tịch Tà kiếm phổ lại
không thông thạo mấy về Tịch Tà kiếm nên ông và phu
nhân bị thảm sát bởi phe Thanh Thành. Nhưng chưa phe
nào lấy được Tịch Tà kiếm phổ bởi nó được dấu kín ở
một ngôi nhà tự của họ Lâm ở Phúc Kiến. Trước khi
chết Lâm Chấn Nam trối trăn với chàng lãng tử nghĩa
hiệp Lệnh Hồ Xung về chỗ cất dấu quyển kiếm phổ đó
và nhờ Lệnh Hồ Xung nói lại với con trai Lâm Bình
Chi rằng nên lấy giữ quyển kiếm phổ đó nhưng đừng
bao giờ luyện tập bởi nó rất nguy hiểm. Trước đó
Lệnh Hồ Xung đã bị thương nặng sau khi liều thân
đánh với một tên dâm tặc Điền Bá Quang để cứu ni cô
Nghi Lâm thuộc kiếm phái Hằng Sơn. Nhạc Bất Quần (biệt
hiệu Quân Tử Kiếm) gặp lại đệ tử Lệnh Hồ Xung rồi
thu nhận Lâm Bình Chi làm đệ tử.
Trở về núi Hoa Sơn, Nhạc Bất Quần bắt lỗi Lệnh Hồ
Xung đã vi phạm một vài giới cấm của phái võ của
mình - trong đó có việc dẫn ni cô Nghi Lâm vào động
làng chơi ôm ấp nàng Nghi Lâm để trốn tránh Điền Bá
Quang và các phe phái khác đang truy tầm - nên phạt
chàng lên núi gần đó quay mặt vào vách thạch động để
sám hối trong vòng 1 năm. Lệnh Hồ Xung tuân lệnh lên
núi, và ngày ngày có Nhạc Linh San hoặc một đệ tử
khác mang giỏ chứa đồ ăn đến cho. Lệnh Hồ Xung có
cảm tình nồng thắm với Nhạc Linh San và ngược lại
Linh San cũng thương Hồ Xung. Tuy nhiên Linh San có
một đàn em mới thường tập kiếm với nhau là Lâm Bình
Chi nên càng ngày càng ít mang đồ ăn lên cho Lệnh Hồ
Xung. Ở trên núi Lệnh Hồ Xung tình cờ khám phá ra
một thạch động hoang phế lâu năm trên vách có ghi
khắc tất cả những loại kiếm pháp của năm kiếm phái
thuộc hội đoàn Ngũ Nhạc, và những chiêu hoá giải.
Bởi nơi đây đã từng chứng kiến một trận đấu sát phạt
kinh hồn giữa các cao thủ của năm kiếm phái đó với
những kiếm khách thuộc Ma Giáo. Cũng trong thời gian
ở trên núi Lệnh Hồ Xung may mắn gặp được lão tiền
bối Phong Thanh Dương tuyệt tích giang hồ đã nhiều
năm. Phong Thanh Dương chính là sư thúc (vai chú)
của Nhạc Bất Quần, thầy của Lệnh Hồ Xung. Năm xưa
phái Hoa Sơn đã bị phân hoá do sự tranh chấp giữa
hai phe Kiếm Tông và Khí Tông. Nhạc Bất Quần thuộc
Khí tông và sư thúc Phong Thanh Dương thuộc Kiếm
tông. Cảm mến Lệnh Hồ Xung, Phong Thanh Dương đem
hết Độc Cô cửu kiếm ra truyền lại cho chàng. Độc Cô
cửu kiếm là tác phẩm của người kiếm khách vô địch
thời xa xưa không bao giờ bị bại, mang biệt danh Độc
Cô Cầu Bại.
Ở trên núi được vài tháng Lệnh Hồ Xung phải trở về
giảng đường để hỗ trợ sư phụ Bất Quần do ở lệnh từ
trung ương đòi cách chức chưởng môn Nhạc Bất Quần.
Trung ương ở đây là chưởng môn phái Tung Sơn Tả Lãnh
Thiền - ‘chủ tịch’ của hội đoàn Ngũ Nhạc Kiếm Phái -
một người có nhiều tham vọng triệt tiêu hết bốn phe
kiếm phái kia và thống nhất tất cả lại thành một
phái duy nhất để ông làm Chưởng Môn. Nhạc Bất Quần
thấy tình hình không ổn nên dẫn hết đồ đệ đi lưu
vong, dọ thám tình hình, và nhất là lên Tung Sơn để
hỏi Tả Lãnh Thiền cho ra lẽ. Dọc đường Lệnh Hồ Xung
bị nội thương rất nặng không còn sống sót bao lâu.
Tình cờ chàng gặp một thiếu nữ diễm kiều Nhậm Doanh
Doanh con gái giáo chủ bị đảo chánh của Ma giáo Nhậm
Ngã Hành. Lúc gặp Hồ Xung, Doanh Doanh đang lén bỏ
Ma Giáo đi tham quan giang hồ cho vui nên hoá trang
thành một lão bà. Doanh Doanh lại đàn rất hay. Tình
sư đệ giữa Hồ Xung và Bất Quần trong khi đó căng
thẳng trầm trọng bởi Bất Quần nghi Hồ Xung học thêm
kiếm pháp ở đâu đó và cũng đã ăn cắp quyển sách
luyện nội công bí kíp của ông. Thành ra rốt cuộc Hồ
Xung bị lạc ra khỏi phái đoàn của Nhạc Bất Quần. Sau
đó Hồ Xung gặp lại Doanh Doanh. Hai người lưu lạc
với nhau rồi Hồ Xung bệnh nặng ngã ra bất tỉnh.
Doanh Doanh cõng Hồ Xung lên núi Thiếu Lâm giao mạng
mình cho Phương Chứng đại sư giam giữ. Để đổi lại,
Phương Chứng sẽ dùng Dịch Cân Kinh của Thiếu Lâm trị
bệnh cho Hồ Xung. Khi tỉnh dậy Hồ Xung không biết
việc Doanh Doanh trao đổi mạng cứu mình nên từ chối
sự giúp đỡ của Phương Chứng viện lẽ mình là cao đồ
của phái Hoa Sơn nên thà chết chứ không thể trở
thành đệ tử Thiếu Lâm nhận truyền thụ Dịch Cân Kinh.
Lệnh Hồ Xung lại khảng khái ra đi và dọc đường dùng
Độc Cô cửu kiếm cứu được một trong những nhà lãnh
đạo thuộc phe bị đảo chánh của Ma Giáo Hướng Vân
Thiên. Hướng Vân Thiên biết Hồ Xung là tay kiếm
khách vô địch mới gài cho Hồ Xung đến Hàng Châu giải
cứu cho giáo chủ bị đảo chánh Nhậm Ngã Hành bị giam
trong lòng đất dưới Tây Hồ. Trong lúc cứu Nhậm Ngã
Hành, Lệnh Hồ Xung vô tình học được một phần Hấp
Tinh đại pháp của Nhậm Ngã Hành nên tạm thời khỏi
bệnh và thu hồi được nội lực. Nhậm Ngã Hành sau khi
thoát nạn ngỏ ý mời Lệnh Hồ Xung gia nhập Ma giáo và
nếu chàng ưng thuận lão sẽ chỉ hết Hấp Tinh đại pháp,
chứ nếu không phần chàng học được sẽ gây biến chứng
tai hại về sau. Lệnh Hồ Xung từ chối bỏ đi rồi sau
lại thống lãnh quần hùng lên Thiếu Lâm tự cứu giải
Nhậm Doanh Doanh. Trong thời gian đó phái Hằng Sơn
của những nữ sư Định Dật, Định Nhàn bị phái Tung Sơn
triệt hạ mãnh liệt - và cuối cùng Hồ Xung khám phá
ra hai vị sư phụ này bị một cao thủ nào đó đánh cho
tử vong trong cách rất kỳ bí. Trước khi chết hai vị
ni cô này yêu cầu Lệnh Hồ Xung làm chưởng môn phái
Hằng Sơn và tìm cách trả thù cho họ.
Hồ Xung không biết rằng chính sư phụ Nhạc Bất Quần
đã dùng những loại võ công lão học được từ Tịch Tà
kiếm phổ của dòng họ Lâm ở Phúc Kiến để giết đi hai
ni cô của phái Hằng Sơn, tỉa bớt một kiếm phái lợi
hại. Chính Bất Quần đã ăn cắp được Tịch Tà kiếm phổ
nhưng mọi người, nhất là Lâm Bình Chi, đều nghi ngờ
Lệnh Hồ Xung đã giữ quyển Tịch Tà kiếm phổ. Tịch Tà
kiếm có thể nói là một loại kiếm pháp thần sầu quỷ
khốc nhất nhì thiên hạ nhưng người xử dụng nó phải
tự thiến đi bộ phận sinh dục của mình để dần dà,
theo Kim Dung, trở thành ái nam ái nữ (gay hoặc
transvestite). Một bản khác của Tịch Tà kiếm phổ đã
lọt vào tay Đông Phương Bất Bại thường được xem đệ
nhất cao thủ, người đã đảo chánh lật đổ Nhậm Ngã
Hành trước đây 10 năm để lên ngôi giáo chủ Ma Giáo.
Lâm Bình Chi về sau cũng ăn cắp được bản chính của
Tịch Tà từ Nhạc Bất Quần và cũng phải tự thiến mình
để luyện tập hầu trả được mối thù cho song thân.
Khác với Lệnh Hồ Xung, Lâm Bình Chi sớm thấy được bộ
mặt ngụy quân tử của Nhạc Bất Quần nên sợ lão biết
mình cũng thiến như lão, phải giả vờ mình còn gin và
cưới Nhạc Linh San để che mắt thiên hạ. Bất Quần
trong khi đó chép ra một bản giả bày mưu tìm cách
cho lọt vào tay lãnh tụ Tung Sơn Tả Lãnh Thiền để
lão này học sai đường bước của kiếm pháp, nhằm lọt
vào tròng của Bất Quần.
Lệnh Hồ Xung gặp lại Doanh Doanh rồi cùng Nhậm Ngã
Hành, Hướng Vân Thiên lên bản doanh của Ma Giáo hợp
sức lại giết được giáo chủ Pê Đê Đông Phương Bất Bại,
người có võ nghệ thần sầu quỷ khốc, và phục hồi địa
vị giáo chủ Ma giáo cho Nhậm Ngã Hành. Nhậm Ngã Hành
lại mời Lệnh Hồ Xung gia nhập và làm phó thủ lãnh
nhưng Lệnh lại khước từ, trở về Hằng Sơn. Sau đó
không lâu Tả Lãnh Thiền tụ tập quần hùng tại Tung
Sơn với đề nghị sát nhập hết năm kiếm phái của Ngũ
Nhạc lại làm một và tôn lão làm chưởng môn. Nhạc Bất
Quần gài được cái màn đấu kiếm với Tả Lãnh Thiền để
tranh chức minh chủ của phái Ngũ Nhạc thống nhất. Tả
Lãnh Thiền mặc dù kiếm pháp siêu phàm nhưng bị mắc
hởm Nhạc Bất Quần đem Tịch Tà giả ra xử dụng nên
cuối cùng bị Nhạc Bất Quần dùng Tịch Tà thứ thiệt và
kim châm đâm mù hai con mắt. Nhạc Bất Quần lên ngôi
Chưởng Môn Ngũ Nhạc thống nhất.
Tiếp đó Lâm Bình Chi tung ra Tịch Tà kiếm pháp gia
truyền của dòng họ mình giết chết kẻ thù Dư Thanh
Hải nhưng bị tai nạn mù hai con mắt. Sợ Nhạc Bất
Quần phát hiện rằng mình cũng bị thiến như ai cho
mục đích cao cả của Tịch Tà kiếm pháp, Bình Chi giết
vợ Linh San trong vòng tay đầy nước mắt của Lệnh Hồ
Xung rồi chạy sang hợp tác với Tả Lãnh Thiền. Sau đó
Nhạc Bất Quần đụng độ với Lệnh Hồ Xung nhưng Kim
Dung cho Tịch Tà Kiếm pháp vẫn phải thua Độc Cô cửu
kiếm, và Bất Quần bị đại bại với đệ tử cũ của mình.
Bình Chi cấu kết với Lãnh Thiền, hai hiệp sĩ mù bất
đắc dĩ, gài Bất Quần và Hồ Xung vào một động tối đen
để hạ độc thủ nhưng Lãnh Thiền bị Hồ Xung giết và
Bình Chi bị chặt tay chặt chân. Còn Bất Quần trong
lúc sơ ý bị ni cô Nghi Lâm vô tình đâm vào lưng chết,
vô hình chung trả thù được cho hai vị sư phụ Định
Dật, Định Nhàn của phái Hằng Sơn.
Thu phục được ngôi vị giáo chủ Ma giáo, Nhậm Ngã
Hành đe doạ sẽ thôn tính luôn Ngũ Nhạc thống nhất
rồi tới Thiếu Lâm và Võ Đang. Trong lúc quần hùng
chuẩn bị đối phó, Phương Chứng lên Hằng Sơn truyền
Dịch Cân Kinh chữa bệnh hoàn tòan cho Lệnh Hồ Xung
nói dối rằng cách này do Phong Thanh Dương chỉ cho
đại sư nhờ đại sư truyền lại cho Hồ Xung. Cũng trong
lúc căng thẳng đó, Nhậm Ngã Hành bị xuất huyết não
cười ha hả rồi chết. Doanh Doanh để tang cha 3 năm
rồi tái hợp với Hồ Xung dạy tiếp cho Hồ Xung cách
thổi sáo để rồi cả hai cùng cỡi ngựa về phiá mặt
trời lặn, kẻ khảy đàn người thổi sáo, hợp tấu nhạc
khúc Tiếu Ngạo Giang Hồ.
Phải nhìn nhận Tiếu Ngạo Giang Hồ có nhiều tính tiết
rất éo le, ly kỳ và sôi động. Cũng hơi khác thường
so với nhiều truyện khác của Kim Dung, TNGH gần như
hoàn toàn không có cấu trúc dùng bối cảnh lịch sử
theo kiểu chống Mông Cổ như Anh Hùng Xạ Điêu, Thần
Điêu Hiệp Lữ, Ỷ Thiên Đồ Long Ký, v.v. Trái lại,
TNGH đã trở về với đường hướng của các tiểu thuyết
kiếm hiệp thời tiền-KimDung (như Lã Mai Nương, Ngoạ
Hổ Tàng Long) bằng cách đặt trọng tâm câu chuyện
chung quanh hoạt động của các tiêu cục tức security
guards nếu gọi nôm na theo kiểu bây giờ. Đó là câu
chuyện của Tịch Tà Kiếm phổ, ngón kiếm pháp gia
truyền dòng họ Lâm chủ nhân mấy đời của Phước Oai
Tiêu Cục ở Phúc Kiến. Đề tài dựa vào sinh hoạt của
các tiêu cục là bối cảnh chính yếu của trên khoảng
60% các truyện kiếm hiệp Tàu hoặc các phim kung-fu
của Hongkong. Bối cảnh chính thứ hai để dựng nên
truyện Tàu thường dựa vào tính cách dã sử, bài Mông
chống Thanh, và liên quan ít nhiều đến Thiếu Lâm Tự,
theo kiểu Càn Long hạ Giang Nam, hoặc Thiếu Lâm
Trường Hận, . . .. Ta để ý thoạt đầu Kim Dung cũng
tính tạo cho mình một đường hướng riêng trong Võ Lâm
Ngũ Bá và Xạ Điêu Anh Hùng truyện, bằng cách không
đá động gì đến Thiếu Lâm Tự. Kim Dung đã tiện tay
tạo ra năm người có võ công tuyệt trác: Vương Trùng
Dương, Hồng Thất Công, Âu Dương Phong, Đoàn Nam Đế
và Hoàng Dược Sư. Năm người này hoàn toàn có những
ngón võ độc lập, và tiêu biểu cho thế xung khắc của
thuyết ngũ hành. Người này hạ được người kia, luân
chuyển nhau trong một vòng tròn ngũ hành, để rồi rốt
cuộc không ai có thể trở nên vô địch hết. Sang đến Ỷ
Thiên Đồ Long ký, vì phải có chuyện quận chúa Mông
Cổ Triệu Minh phải lòng giáo chủ Trương Vô Kỵ, Kim
Dung bắt buộc phải gài Thiếu Lâm Tự, Võ Đang Tự trở
vào câu chuyện mới ra vẻ lịch sử. Nào là hai phái
Nga Mi và Võ Đang cũng có cội nguồn với Thiếu Lâm
qua việc hai người sáng lập Quách Tường và Trương
Tam Phong trong lúc chạy trốn sự tập nã của phe
Thiếu Lâm đã lắng tai nghe trộm Cửu Dương Chân Kinh
do nhà sư Giác Viễn trước khi lâm tịch đọc lại. Kết
cuộc câu chuyện cũng xảy ra tại chùa Thiếu Lâm trong
trận đấu kinh hồn giữa Trương Vô Kỵ cùng người tình
năm xưa Chu Chỉ Nhược với ba vị Hoà Thượng của Chùa.
Trở lại với chùa Thiếu Lâm, rồi trở lại với bối cảnh
Tiêu Cục trong các truyện về sau, như trong TNGH,
Kim Dung đã mặc nhiên thừa nhận rằng chính ông cũng
không thể vượt ra khỏi khuôn khổ một truyền thống
lâu đời của loại tiểu thuyết Tàu đã mọc rễ lâu năm
trong tâm thức người đọc. Theo truyền thống đó, các
hoạt động tranh hùng xưng bá trong giới kiếm hiệp
thường xảy ra chung quanh hành trình của các Tiêu
Cục với dịch vụ chính yếu bảo đảm an ninh của việc
chuyên chở hàng hoá từ miền này đến miền kia. Nói
rộng hơn một chút, một nhà văn dù có tài năng siêu
việt cách mấy đi nữa, rất khó tạo dựng nên một
truyền thống mới hay biến đổi một cái gì đã trở
thành truyền thống lâu đời.
So sánh với các truyện chưởng khác của Kim Dung,
TNGH cũng có vẻ mang nhiều chất bạo động chém giết,
và ‘violent’ hơn. Điển hình trong Anh Hùng Xạ Điêu
ta thấy chỉ có 1 cái chết trong lúc đầu câu chuyện:
cái chết của thân phụ của Quách Tĩnh bị bọn Hoàng
Nhan Liệt thảm hại. Đến giữa chuyện cái chết của
Trần Huyền Phong chồng của Mai Siêu Phong, rồi gần
cuối truyện cái chết của 6 vị sư phụ của Quách Tĩnh
thuộc nhóm Giang Nam thất quái do Âu Dương Phong gây
ra nhưng cài cho mọi người tưởng lầm là do Hoàng
Dược Sư, nhạc phụ tương lai của Quách Tĩnh. Nhưng
cái chết của 6 vị sư phụ này không có mô tả mà chỉ
được Quách Tỉnh phát hiện sau khi trở lại Đào Hoa
đảo. Tuyệt nhiên nhân vật chính Quách Tỉnh, cũng như
Trương Vô Kỵ trong Cô Gái Đồ Long, không thấy chém
giết ai hết. TNGH lại khác, từ đầu đến cuối truyện
độc giả thấy chém giết tưng bừng. Bắt đầu câu chuyện
ta thấy Lâm Bình Chi đâm chết con trai cưng của Dư
Thanh Hải chỉ vì người này chọc ghẹo Nhạc Linh San
đang giả làm gái bán rượu. Kế đó bọn Dư Thanh Hải
kéo xuống tàn sát cả Phước Oai Tiêu Cục của gia đình
Lâm Chấn Nam (cha của Lâm Bình Chi). Xong rồi tại lễ
từ giả giang hồ của Lüu Chính Phong, toàn thể gia
đình này bị bọn Phí Bân thuộc phe Tung Sơn đến giết
sạch trước sự chứng kiến của quần hùng. Chỉ vì Lưu
Chính Phong kết bạn tâm giao tri kỷ với Khúc Dương
thuộc phe Ma giáo bởi hai người say mê hoà tấu bản
Tiếu Ngạo Giang Hồ với nhau. Màn bạo động nhất của
TNGH có lẽ chuyện 6 anh em Đào Cốc Lục Tiên võ nghệ
cao siêu chuyên môn nắm hai tay hai chân bất kỳ đối
thủ nào và xé xác ra làm 4 mảnh. Ngay cả bà vợ của
Nhạc Bất Quần cũng kinh hoàng vì suýt nữa cũng bị xé
xác. Lệnh Hồ Xung mặc dù là người hào hiệp đầy thiện
tính cũng dùng mưu đâm chết một đệ tử của phái Thanh
Thành ở đầu câu chuyện. Xong rồi anh ta đâm mù mắt
chừng mười mấy người thuộc phái Tung Sơn. Chặt tay
chặt chân Lâm Bình Chi chỉ do ở Linh San đã trối
trăn xin đừng giết Bình Chi. Đâm luôn Tả Lãnh Thiền,
mặc dù Lãnh Thiền đã bị mù, v.v. . Người yêu sau
cùng của Hồ Xung là Doanh Doanh cũng vậy. Cô này lúc
chưa hoàn thiện ai chọc giận cô ấy thì bị uống thuốc
độc mỗi năm đúng ngày đúng tháng phải đến lạy lục cô
ấy mới được thuốc giải. Nếu cô ta tức giận hơn nữa,
cô ra lệnh bảo người chọc cô phải tự xẻo tai xẻo mũi,
người đó cũng phải làm. Khác hẵn với Hoàng Dung
trong Anh Hùng Xạ Điêu hay ngay cả Triệu Minh quận
chúa hoặc Chu Chỉ Nhược trong Cô Gái Đồ Long. Ta để
ý một điểm khác biệt giữa Lệnh Hồ Xung với các nhân
vật trước của Kim Dung như Quách Tĩnh, Trương Vô Kỵ,
hoặc Dương Qua. Lệnh Hồ Xung có vẻ khôn ngoan lém
lỉnh hơn mấy nhân vật kia nhiều. Tiếng Mỹ gọi Hồ
Xung street-wise, tức khôn ở ngoài đường ngoài chợ,
hay nôm na theo tiếng Việt, tiến sĩ chợ trời. Có
phải vì nhân vật Hồ Xung có nhiều bản lĩnh chợ trời
nên Kim Dung cho anh ta xem thường việc chém giết
người khác hay chăng? Hoặc giả Kim Dung bắt đầu chạy
theo mốt thời đại của phim ảnh Âu Mỹ lúc đó bắt đầu
chuyển sang loại bạo động? Tuy nhiên những cảnh bạo
động đó Kim Dung tả qua thật nhanh dễ làm người đọc
không để ý đến.
một nhà văn dù có tài năng siêu việt cách mấy đi nữa,
rất khó tạo dựng nên một truyền thống mới hay biến
đổi một cái gì đã trở thành truyền thống lâu đời.
Đối với những người ghiền xem xinê thời thập niên
50, TNGH đã cho thấy ít nhiều ảnh hưởng của Alfred
Hitchcock, ông vua làm phim kinh dị còn giữ nhiều
dấu ấn trong phim ảnh cho đến ngày hôm nay. Một
trong những đặc điểm chính của phim Hitchcock là cấu
tạo một người dân bình thường rồi lôi kéo vai chính
đó vào một vụ án mạng hay xì-căn-đan rùng rợn, đổ
vào nhân vật đó một sự tình nghi của nhà chức trách.
Từ đầu cho đến cuối phim do đó nhân vật chính sẽ bị
săn đuổi chạy trối chết bởi hai phe, chức trách cũng
như tội phạm, để rồi cuối phim nỗi hàm oan sẽ được
giải toả đem lại cho người xem một anti-climax, một
kết cuộc có hậu, một happy ending. Trong phim The
Wrong Man (Bắt lầm Thủ phạm), Henry Fonda thủ vai
một nhạc sĩ bị bắt vì tình nghi đã ăn cướp hãng bảo
hiểm chỉ vì dáng dấp ông ta giống chính thủ phạm
thực thụ. Ông ta đi tìm các chứng nhân, nhưng đa số
các chứng nhân hoặc đã chết đi hoặc không nhớ họ đã
làm gì vào hôm xảy ra ăn cướp. Nổi tiếng nhất là hai
phim The Man who knew too much (Người biết quá nhiều)
với James Stewart và Doris Day, và phim North by
NorthWest (Hướng Bắc và Tây-Bắc) với Cary Grant và
Eva Mary Saint. (Doris Day có hát bản nhạc nổi tiếng
Que Sera Sera trong phim The Man who knew too much).
Trong hai phim này các nhân vật chính bị lôi kéo vào
những vụ âm mưu lớn, và bị hàm oan là biết rõ các âm
mưu đó, hoặc bị báo chí chụp hình (oan và sai) đã
đâm một viên chức của Liên Hiệp Quốc (North by
NorthWest). Những nhân vật chính này tuy ở thế yếu
của một người dân bình thường - nhưng vì bị dồn vào
một thế phải chọn lựa những gì phải và những gì trái,
chính họ cũng không ngờ rằng họ đã huy động được sức
mạnh tiềm tàng trong con người để vượt ra khỏi cảnh
oan khiên và cả thắng bọn ma đầu tội phạm. Trong
TNGH cũng vậy, từ đầu tới đuôi Kim Dung đã gán hoạ
vào đầu Lệnh Hồ Xung với ba chữ oan, oan, oan. Đầu
tiên Kim Dung cho Hồ Xung bị kết tội trước quần hùng
là đã toa rập với dâm tặc Điền Bá Quang lo nhậu nhẹt
và hãm hiếp ni cô Nghi Lâm của phái Hằng Sơn. Cái
oan đầu tiên này Kim Dung dùng đến cả quyển 1 mới
giải toả được. Sau khi Hồ Xung học được Độc Cô Kiếm
pháp vì không tiện nói ra với sư phụ Nhạc Bất Quần
nên bị sư phụ và nhiều người khác nghi ngờ rằng đã
chôm được Tịch Tà kiếm phổ hoặc học được đâu đó của
quân tà ma ngoại đạo. Trong lúc nằm dưỡng bệnh, Nhạc
Linh San đem quyển luyện nội công của cha đến cho Hồ
Xung mượn để chữa bệnh. Hồ Xung chưa kịp đọc, quyển
sách đã bị mất và một người sư đệ ngồi canh Hồ Xung
bị giết chết. Ai cũng nghi (lầm) Hồ Xung chiếm quyển
sách đó và thủ tiêu vị sư đệ để ém nhẹm. Nhạc Linh
San do nỗi nghi ngờ và hiểu lầm này đã dần dần xa
rời Hồ Xung và ngã về Lâm Bình Chi. Chính nỗi hàm
oan này đã đào một cái hố chia rẽ tình thầy trò giữa
Bất Quần và Hồ Xung cho đến mãi về sau. Kim Dung đã
áp dụng kỹ thuật kinh dị thriller à la Hitchcock cho
đến đoạn gần cuối truyện. Lúc đó trước khi Lâm Bình
Chi giết Nhạc Linh San, Bình Chi mới bật mí về quyển
Tịch Tà Kiếm phổ, và lột mặt nạ quân tử giả dối của
Nhạc Bất Quần trước mặt Linh San. Doanh Doanh núp
đâu gần đó lắng tai nghe hết.
Một ảnh hưởng khác của Hitchcock có thể tìm thấy
trong TNGH của Kim Dung ở chỗ lúc Lâm Bình Chi trở
về nhà, sau khi đâm chết con trai của Dư Thanh Hải ở
tửu quán vào lúc đầu câu chuyện. Lâm Bình Chi thuật
lại tự sự với Cha (Lâm Chấn Nam) rồi cả nhà tiêu cục
Phước Oai mới chạy ngựa trở lại cái tửu quán đó để
xem xét tình hình. Đến nơi không thấy tửu quán đâu
hết, và ông chủ quán cùng cô con gái hầu bàn (do
Nhạc Linh San trá hình) cũng vắng lặng tăm hơi. Y
hệt như cảnh Cary Grant trong phim North by
NorthWest cùng với công an trở lại lâu đài y bị bắt
tra tấn hôm trước chỉ thấy đó là một toà nhà bình
thường không có kẻ gian ác nào ở đó hết. Cũng y hệt
như trong phim James Bond MOONRAKER - một loại phim
chịu ảnh hưởng rất nhiều của Hitchcock - lúc điệp
viên 007 cùng với các xếp và cộng sự trở lại phòng
thí nghiệm của bọn gian sau một trận đấm đá, chỉ
thấy đó là một biệt thự của dân giàu sang ở thành
phố Venice, chứ không phải một phòng thí nghiệm khoa
học nào hết.
Một kỹ thuật dựng truyện khác của Kim Dung cũng có
lẽ chịu ảnh hưởng phim đánh gươm của Hollywood vào
khoảng năm 1952, phim Scaramouche do Stewart
Granger, Janet Leigh và Mel Ferrer thủ vai chính,
dựa theo một tiểu thuyết kiếm hiệp dã sử của Rafael
Sabatini, một nhà văn thường được xem ngang hàng với
Alexandre Dumas, tác giả của Ba Chàng Ngự Lâm Pháo
Thủ (The Three Musketeers). Scaramouche dựng bối
cảnh vào khoảng vài năm trước cách mạng Pháp 1789.
Anh chàng lãng tử André Moreau vì phải trốn tránh kẻ
thù Hầu Tước De Maynes người đã giết anh bạn thân
mang giòng máu cách mạng Philippe, nên phải gia nhập
một gánh xiệc lưu động, đóng vai kép hài mang mặt nạ
tên Scaramouche. Ôm giấc mộng trả thù cho bạn, André
tình cờ theo học đánh gươm với thầy dạy kiếm thuật
cho hầu tước De Maynes. Một ngày nọ De Maynes phát
hiện được, và đánh cho André tơi bời te tua qua một
trận đấu gươm tại võ sảnh của thầy. Thấy dạy gươm
cho André không được nữa vị tôn sư của André và De
Mayne mới chỉ cho André địa chỉ của Thầy mình hiện
còn dạy đánh gươm ở Paris. André mừng quá kêu đoàn
xiệc lên Paris lưu diễn và theo học kiếm pháp với
Thầy của Thầy mình, và về sau trong một trận đấu
gươm tại hí viện kéo dài chừng 15 phút, một trận đấu
gươm lâu nhất trên màn bạc, Scaramouche (tức André)
đã đánh bại được De Maynes.
Kim Dung trong lúc viết TNGH có lẽ đã chịu ảnh hưởng
ít nhiều của Hitchcock và thêm vào đó, của Sabatini
trong Scaramouche.
Kim Dung trong lúc viết TNGH có lẽ đã chịu ảnh hưởng
ít nhiều của Hitchcock và thêm vào đó, của Sabatini
trong Scaramouche. Ở chỗ nào? Ở chỗ lần đầu tiên
trong truyện kiếm hiệp Tàu người ta thấy một điểm
ngộ nghĩnh nhưng có vẻ mới lạ và chắc ăn trong việc
Lệnh Hồ Xung được bậc Thầy của Thầy mình truyền dạy
kiếm pháp cho. Độc giả dù ít đọc truyện Tàu cách mấy
đi nữa khi
thấy một anh chàng lãng tử được sư thúc của Thầy
mình truyền dạy đều có thể đoán ngay thế nào anh
chàng này về sau có đấu với Thầy có thể cho Thầy
mình đo ván là cái chắc. Cũng như khi xem phim
Scaramouche tới đoạn ông thầy của Scaramouche chỉ
dẫn cho Scaramouche lên Paris để học tiếp đường gươm
nét kiếm tuyệt chiêu của Thầy mình, người xem có thể
đóan, trong thích thú, vào cuối phim Scaramouche sẽ
đánh bại De Mayne, học trò của học trò của Thầy mình.
Phong Thanh Dương một bậc tôn sư hàng đầu về kiếm
pháp, vai em của Thầy của Nhạc Bất Quần, Thầy của
Lệnh Hồ Xung, đã đem Độc Cô Cửu Kiếm truyền lại cho
Lệnh Hồ Xung. Tuy nhiên, điểm này có hơi phá đổ tôn
ti trật tự của hệ thống quân sư phụ ngày trước. Để
hoá giải điểm đảo lộn trật tự lổng chổng này, Kim
Dung đã lồng vào đó một cái thế chẳng đặng đừng cho
Lệnh Hồ Xung: Kim Dung cho dâm tặc Điền Bá Quang lên
núi thách thức đấu kiếm với Lệnh Hồ Xung. Nếu thua
Lệnh Hồ Xung phải bỏ việc chịu hình phạt của Thầy,
đi theo hắn xuống núi. Trận đấu kiếm xảy ra nhiều
ngày. Mỗi đêm Hồ Xung trở vào thạch động học tiếp
với Thái Sư Thúc (vai chú của thầy mình) Phong Thanh
Dương. Đến lúc học xong Độc Cô Cửu kiếm rồi, Lệnh Hồ
Xung đánh cho Điền Bá Quang thua xiểng liểng và chạy
dài xuống núi.
Tiếu Ngạo Giang Hồ còn cho thấy tầm nhìn rất xa của
Kim Dung, ngay từ 1963 năm xuất hiện TNGH. Đó là
những nhận xét về giới Gay (homosexual, đồng tính
luyến ái) hoặc gọi nôm na Pê Đê, bắt nguồn từ tiếng
Tây pédéraste, hay những nhận xét về ảo tưởng quyền
bính hoặc thần thánh hoá lãnh tụ. Một trong những
cái đinh của TNGH là Tịch Tà Kiếm Phổ của dòng họ
Lâm - chủ nhân Phước Oai Tiêu Cục ở Phúc Kiến. Tịch
Tà Kiếm Phổ đầu tiên do một hoạn quan (thái giám)
sáng chế ra. Sau đó một ông sư hoàn tục tên Lâm Viễn
Đồ - tức tổ tiên của Lâm Bình Chi - có duyên được
làm sở hữu chủ quyển bí kíp này. Bởi kiếm phổ do một
thái giám phát minh ra, điều kiện cần và đủ để luyện
tập nó là người luyện tập phải tự cắt mất thằng nhỏ
của mình đi. Càng trở thành bán nam bán nữ hay thiên
nhiều về nữ tính càng tốt. Lâm Viễn Đồ muốn cho chắc
ăn nên đã chờ đến khi có vợ con đàng hoàng rồi, mới
tiến hành luyện tập nó! Sau này giáo chủ Ma giáo
Đông Phương Bất Bại trở nên đệ nhất cao thủ cũng nhờ
ở nó, nhưng chỉ sau khi lão ta gần như trở thành một
phụ nữ thực thụ, e ấp một đào nhí phái nam. Rồi Nhạc
Bất Quần đến Lâm Bình Chi đều bắt đầu rụng râu, xức
dầu thơm, trang sức thật đẹp sau khi tập luyện Tịch
Tà kiếm đến độ thành thục. Phải nhìn nhận Kim Dung
vào ở đầu thập kỷ 60 đã có những nhận xét cực kỳ sắc
bén về việc phối hợp Tịch Tà kiếm pháp với giới Pê
Đê. Vào thời đó tại hầu hết các quốc gia trên thế
giới tình huống PêĐê hãy còn nằm ngoài pháp luật.
Tìm hiểu những cá tính của người gay phải nói là một
việc hết sức khó khăn. Thế mà Kim Dung đã làm được
và lồng vào một thế kiếm Tịch Tà vô địch thiên hạ.
Tịch Tà kiếm là gì nếu không là một lối xử dụng
chiêu kiếm hoặc kiếm khí cực kỳ nhanh lẹ cần vào đôi
tay khéo léo nhanh nhẹn của người phụ nữ cộng với
một nội lực thâm hậu của người đàn ông. Một thứ kiếm
pháp xử dụng và tập trung được tất cả những sở
trường độc đáo của cả phái nam lẫn phái nữ. Ta hãy
trích một đoạn nhỏ nói về thế đánh của Đông Phương
Bất Bại với Lệnh Hồ Xung:
[Lệnh Hồ Xung phóng] chiêu kiếm này cực nhanh, nếu
Đông Phương Bất Bại không thu người lại thì lập tức
bị mũi kiếm đâm xuyên qua yết hầu ngay. Nhưng ngay
lúc này, Lệnh Hồ Xung cảm thấy má bên trái hơi đau,
hắn hướng trường kiếm sang bên trái.
Thì ra Đông Phương Bất Bại ra tay quá nhanh, thật
không thể lường được. Trong lúc nhoáng như tia chớp,
lão đã dùng kim đâm lên má Lệnh Hồ Xung. May mà
chiêu kiếm này của Lệnh Hồ Xung phóng rất nhanh, tấn
công khiến địch nhân không thể tự cứu.
....... Lão liền vung kim trái phải trên dưới gạt
hết bốn chiêu kiếm của Lệnh Hồ Xung. Lệnh Hồ Xung
chăm chú nhìn lão ra tay. Lão dùng kim thêu gạt bốn
chiêu , toàn thân không có chỗ hở.
Ngày nay cộng đồng người gay sống yên ổn hoà mình
với cộng đồng người straight. Những ai có quen biết
hoặc bạn bè với những cặp gay đều để ý rằng trong
bất cứ cặp nào cũng có một người thủ vai người nam (mang
nhiều nam tính hơn người kia), và một người thủ vai
nữ, chuyên lo việc thêu thùa bếp núc trong nhà.
Người thủ vai nữ rất khéo léo, tay chân nhanh nhẹn
không thua gì người đàn bà nhưng thông thường hãy
còn giữ sức mạnh (nội lực theo Kim Dung) của đàn ông.
Kim Dung vào năm 1963 đã tạo dựng Tịch Tà kiếm pháp
và chỉ dành riêng kiếm pháp đó, thật chính xác, cho
loại người này. Thật tuyệt chiêu.
Cũng ở cái thời 60 đó Kim Dung đã dựng nên chuyện
Lâm Bình Chi phải làm đám cưới giả với Nhạc Linh San
để che mắt thiên hạ, nhất là ngụy quân tử Nhạc Bất
Quần, việc mình đã trở thành gay bất đắc dĩ. Mãi cho
đến khoảng cuối thập niên 1980 nhân cái chết của tài
tử Rock Hudson báo chí mới bắt đầu xì ra ở Hollywood
đã có không ít đám cưới giả à la Lâm Bình Chi để che
mắt giới hâm mộ điện ảnh rằng tài tử nào đó không
phải gay. Nhiều đám cưới của một vài tài tử nổi
tiếng hiện nay vẫn còn bị xầm xì là đám cưới che mắt,
mặc dù xã hội đã biến đổi rất nhiều và vẫn có nhiều
tài tử hay nhà thể thao nổi tiếng công khai có một
đời sống lứa đôi gay.
Tầm nhìn xa của Kim Dung còn thể hiện qua việc Kim
Dung cho Đông Phương Bất Bại rồi sau này Nhậm Ngã
Hành đâm ra mù quáng mang nhiều ảo tưởng thần thánh
về quyền lực. Giáo chủ Đông Phương Bất Bại bắt thuộc
hạ phải luôn quỳ xuống và xưng hô: Giáo chủ thiên
thu vạn tải, thống nhất giang hồ. Bịnh hơn nữa thuộc
hạ phải hô to: Tri ân giáo chủ, nhờ nói lên tên giáo
chủ thuộc hạ cảm thấy sáng suốt hơn lên, hoặc: Ngày
nào không đọc bảo huấn của giáo chủ, thì ăn không
ngon ngủ không yên.
Dành một chương mô tả và châm biếm sinh hoạt tôn
sùng lãnh tụ ngay ở tổng bản doanh của Ma giáo, Kim
Dung chắc hẵn đã phản ảnh đến câu nói bất hủ của
Lord Acton mà chính Kim Dung chắc đã từng đọc qua
trong lúc theo học Luật ở Thượng Hải thuở thanh niên:
Power corrupts, absolute power corrupts absolutely (Quyền
lực làm hư thối con người, quyền lực tuyệt đối chắc
chắn sẽ tuyệt đối làm hư thối con người).
Viết đoạn suy tôn thần thánh những người lãnh tụ như
kiểu Nhậm Ngã Hành hay Đông Phương Bất Bại vào năm
1963, Kim Dung cũng gần như đã tiên đoán những gì sẽ
xảy ra ở Trung Quốc trong cuộc cách mạng văn hoá của
Mao Trạch Đông vào khoảng cuối thập niên 60, hoặc
việc thần thánh hoá lãnh tụ Kim Nhật Thành ở Bắc
Triều Tiên. Vào thời đó nhiều người thường dân ưa
cúi đầu trước những bức hình to lớn của nhà lãnh tụ
treo ở các dinh thự, các quảng trường, để cầu nguyện
hay tri ân nhờ hồng phúc của lãnh tụ nhà mình được
tai qua nạn khỏi, hoặc đã lao động tốt. Họ dường như
quên rằng chính lãnh tụ đã gây ra bao nhiêu chết
chóc và kinh hoàng trong nhân dân. Ngày nay, nhất là
ở các nước tiên tiến có dân trí cao, đừng nói chi
đến thần thánh hoá lãnh tụ, ngay cả chuyện thần
tượng hoá nhà lãnh đạo cũng đã bắt đầu bị sụp đổ hay
dẹp qua một bên. Có lẽ đó cũng nhờ hồng phúc của
Monica hấp tinh đại pháp đụng độ với xi-gà kiếm pháp
vào cuối thế kỷ vừa qua ở Mỹ. Phần lớn nhân loại
hiện nay bắt đầu ý thức rằng lãnh tụ có giỏi đến đâu
chăng nữa, cũng chỉ là con người thôi.
Phần lớn nhân loại hiện nay bắt đầu ý thức rằng lãnh
tụ có giỏi đến đâu chăng nữa, cũng chỉ là con người
thôi.
Thế còn luật Ngũ Hành vận chuyển ra sao trong TNGH?
Xin tóm tắt lại những điểm chính về Ngũ Hành đã
trình bày trong Thử Đọc Lại Kim Dung I. Khác với
lô-gích tam đoạn luận của Tây Phương: A thắng B, B
thắng C, suy ra A sẽ thắng C, lô-gích Ngũ Hành sẽ
cho: Kim khắc Mộc, Mộc khắc Thổ, Thổ khắc Thủy, Thủy
khắc Hoả, và Hoả sẽ khắc Kim trở lại. Nếu Lô-gích
Tam đoạn luận được biểu diễn bằng một đường thẳng
đứng, lô gích Ngũ Hành sẽ được tượng trưng bằng một
vòng tròn kín.
Mạng Thủy còn được biểu tượng bằng hướng Bắc (màu
Đen), Mộc hướng Đông (màu Xanh), Hoả hường Nam (màu
Đỏ), Thổ miền Trung (màu Vàng), và Kim thuộc hướng
Tây (màu Trắng). Ngoài chu kỳ khắc theo lôgích kiểu
Tam Đoạn Luận, Ngũ Hành còn có một chu kỳ SINH tức
chu kỳ hỗ trợ: Thổ hỗ trợ Kim, Kim giúp Thủy, Thủy
sinh Mộc, Mộc giúp Hoả, và Hoả sinh Thổ.
Đầu tiên ta để ý đến Ngũ Nhạc Kiếm Phái tức năm phe
phái phối hợp với nhau thành một khối liên minh, bao
gồm: Phái Hằng Sơn ở phía Bắc, Thái Sơn phiá Đông,
Hành Sơn phía Nam, Hoa Sơn hướng Tây và Tung Sơn
thuộc miền Trung. Nhạc Bất Quần thuộc miền Tây
chưởng môn Hoa Sơn thuộc mạng Kim. Kim khắc Mộc. Hoa
Sơn hường Tây khắc phục được Lâm Bình Chi người Phúc
Kiến hướng Đông (Mộc) của nước Tàu, thu Lâm Bình Chi
làm đồ đệ rồi chôm được Tịch Tà Kiếm Phổ của họ Lâm.
Họ Lâm là một họ rất phổ thông của người Phúc Kiến
và người Triều Châu. Tại Việt Nam, đa số những người
Việt có họ Lâm thường có gốc gác người Hoa xuất từ
Phúc Kiến, đặc biệt Triều Châu. Họ Lâm cũng có nghĩa
là rừng, liên hệ đến cây cối, tức mạng Mộc. Họ Lâm
người gốc Phúc Kiến ở phía Đông nên Lâm Bình Chi
chắc chắn mang mạng Mộc. Đông Phương Bất Bại cũng
mạng Mộc bởi tên lão có từ ĐÔNG. Nhạc Bất Quần thuộc
mạng Kim, có thể được hỗ trợ bởi mạng Thổ. Bởi vậy
chưởng môn Tung Sơn Tả Lãnh Thiền, miền Trung mạng
Thổ, âm mưu nhiều năm thống nhất năm phái Ngũ Hành
để lên làm minh chủ, nhưng rốt cuộc lão gần như bày
mâm dọn cỗ cho đối thủ lão là Nhạc Bất Quần. Thổ đã
hỗ trợ Kim. Trong trận đãu giữa Nhạc Bất Quần với Tả
Lãnh Thiền - Thổ với Kim không ai khắc ai - nhưng
Kim Dung đã cho Bất Quần thắng và đâm mù mắt Lãnh
Thiền. Chỉ nhờ ở Bất Quần xử dụng Tịch Tà kiếm pháp
(thuộc mạng Mộc ở miền Đông) mới khắc chế được Lãnh
Thiền, Mộc khắc Thổ.
Phái Hằng Sơn của các vị ni cô ở phiá Bắc thuộc mạng
Thủy. Phái này bị phe Tung Sơn miền Trung mạng Thổ
phá rối đánh cho gần như tan hàng (Thổ khắc Thủy).
Thế Lệnh Hồ Xung mạng gì? Điểm đầu tiên ta để ý Kim
Dung rất thích cho nhân vật chính mang mạng Hoả:
Trương Vô Kỵ, Quách Tỉnh đều mang mạng Hoả. Vậy thử
cho Hồ Xung mang mạng Hoả, người phía Nam xem ra sao.
Tính người mang mạng Hoả: giàu tình người, nhiều
trực giác, thích được thương yêu, thích sôi nổi,
giao tế giỏi, hoàn toàn thích hợp với cá tính của
Lệnh Hồ Xung. Hoả thường được giúp bởi Mộc (màu xanh
và hướng Đông). Lệnh Hồ Xung được Phong Thanh Dương
dạy cho Độc Cô cửu kiếm. Trong tên Phong Thanh Dương
có hai từ Thanh và Dương đều chỉ màu xanh thuộc mạng
Mộc. Ni cô cõng Hồ Xung chạy trốn lúc Hồ Xung bị
thương nặng, và thầm yêu Hồ Xung suốt đời, mang tên
Nghi Lâm. Lâm tức là rừng, nhiều cây cối, mạng Mộc.
Người yêu thương Lệnh Hồ Xung, giúp đỡ Lệnh Hồ Xung
rất nhiều, cõng Hồ Xung lên Thiếu Lâm đổi mạng mình
nhờ Phương Chứng đại sư chữa bệnh cho Hồ Xung là
Nhậm Doanh Doanh. Trong TNGH Kim Dung ít mô tả về
màu sắc quần áo các nhân vật, nhưng lại giới thiệu
Doanh Doanh bỏ trốn khỏi tổng hành dinh Ma giáo đi
tham quan giang hồ với một lão tướng bodyguard mang
tên Lục Trúc Ông, trong tên có TRúC ám chỉ mạng Mộc.
Doanh Doanh mạng Mộc giúp đỡ mạng Hoả của Hồ Xung.
Mạng Hoả của Hồ Xung khắc chế được mạng Kim của thầy
cũ Nhạc Bất Quần, nhưng có thể thầm phục mạng Thủy
của các ni cô phái Hằng Sơn ở phía Bắc. Bởi vậy Kim
Dung cho các vị Định Dật, Định Tĩnh và Định Nhàn
trối trăn cho Hồ Xung làm chưởng môn Hằng Sơn lãnh
đạo toàn các ni cô, Hồ Xung cũng phải nhận bởi Hoả
bị khắc phục, bị cảm hoá bởi Thủy.
Nhậm Ngã Hành mạng gì? Lúc Nhậm Ngã Hành bị Đông
Phương Bất Bại (mạng Mộc) đảo chánh, Nhậm mang mạng
Thổ. Mộc khắc Thổ. Kim Dung nói rõ Nhậm bị giam dưới
lòng đất - mạng Thổ. Thế nhưng Nhậm lại bị giam dưới
lòng Tây Hồ ở thành phố đẹp nhất Trung Quốc Hàng
Châu (Tây Hồ => TÂY => mạng Kim) trong vòng 10 năm
và luyện thêm được Hấp Tinh đại pháp, Tinh thường
màu trắng, lại mạng Kim. Nhậm Ngã Hành sau 10 năm bị
giam cầm đã chuyển dần sang mạng Kim, để rồi Kim
khắc Mộc, trở ra lật đổ và giết Đông Phương giáo chủ
trả được hận xưa.
Trở lại Ngũ Hành của Ngũ Nhạc Kiếm Phái. Ngũ Hành ở
đây cũng tương đương với Ngũ Hành của Võ Lâm Ngũ Bá:
Đông Tà Hoàng Dược Sư (Mộc), Tây Độc Âu Dương Phong
(Kim), Trung Thần Thông Vương Trùng Dương (Thổ), Bắc
Cái Hồng Thất Công (Thủy), Đoàn Nam Đế (Hoả). Nhưng
có điểm đáng kể, mạng Thổ của miền Trung trong Võ
Lâm Ngũ Bá là một vai chính nhân quân tử đạo mạo oai
phong (Vương Trùng Dương) thì ở TNGH một vai cực kỳ
gian ác hiểm độc thể hiện qua Tả Lãnh Thiền. Nhiều
tác giả từng đưa giả thiết về Những ẩn số chánh trị
trong truyện Kim Dung (NNH) hoặc Dụ Ngôn về Chính
Trị (VĐSB) theo đó Vương Trùng Dương biểu hiệu cho
Trung Hoa, Âu Dương Phong biểu hiệu cho Âu Mỹ, Bắc
Cái cho nước Nga, Đông Tà cho nước Nhật, Nam Đế cho
Việt Nam (?), v.v. chắc không khỏi ngỡ ngàng khi
thấy miền Trung của Tả Lãnh Thiền phái Tung Sơn, một
người nham hiểm và mang nhiều tham vọng dơ bẩn,
không còn là một biểu tượng đáng yêu nữa cho nước
Tàu. Biểu tượng nước Nga ở phiá Bắc (phái Hằng Sơn
đầy từ bi độ lượng) hoặc nước Nhật qua những người
hùng phải tự cắt thằng nhỏ của mình à la Lorena
Bobbitt như Lâm Bình Chi, Đông Phương Bất Bại chắc
cũng không còn cơ sở lý luận vững chắc nữa. Theo
thiển ý con số 5 của Võ Lâm Ngũ Bá, hoặc Ngũ Nhạc
Kiếm Phái, Kim Dung chỉ đưa ra để phô trương thuyết
Ngũ Hành siêu đẳng của Trung Quốc. Và lô-gích ngũ
hành đó, xuyên qua cá tính sinh-khắc giữa các nhân
vật với nhau, Kim Dung đã trình bày rất mạch lạc
chặt chẽ.
Bản dịch TNGH mới mẻ của Vũ Đức Sao Biển và ê-kíp
quả nhiên là một việc làm đáng được khích lệ và hoan
nghênh. Nếu trong ngành điện ảnh Âu Mỹ người ta đã
từng quay đi quay lại nhìều phim hay xưa cũ, như
Psycho, Rear Window, Dial M for Murder, the Thrêe
Musketeers, v.v. rồi ở giới phim tập Hongkong cứ vài
năm họ lại quay lại Tiếu Ngạo Giang Hồ, Ỷ Thiên Đồ
Long Ký, Anh Hùng Xạ Điêu, v.v. thì tại sao ở Việt
Nam ta không tán thưởng công việc đưa chiếc bình mới
để chứa rượu cũ này.
Trong bản dịch mới chính các tác giả cũng thừa nhận
không thể hoàn toàn chuyển hết các cụm từ hoặc thành
ngữ Hán sang chữ quốc ngữ. Thí dụ: Giáo chủ thiên
thu vạn tải, thống nhất giang hồ. Bởi nếu chuyển hết
sẽ không còn mang tính chất kiếm hiệp nữa và vô hình
chung sẽ mất hết cái hay ho tinh túy của truyện Tàu
nói chung và truyện chưởng Kim Dung nói riêng. Dù
vậy lần chuyển ngữ này đã đem lại cho người đọc
không ít thích thú, qua những từ thuộc tiếng lóng,
tiếng bình dân thường được xử dụng hằng ngày. Thí dụ,
rất nhiều đoạn dịch giả viết Kiếm Khách A đánh cho
kiếm khách B thua te tua chạy dài. Hoặc tại hạ sẽ có
ngày lên núi của các hạ để tính sổ lại, tức để thanh
toán ân oán giang hồ. Nhưng vui nhất phải là đoạn
Điền Bá Quang tâm sự với Lệnh Hồ Xung rằng anh ta bị
Bất Giới đại sư, thân phụ của ni cô Nghi Lâm, cắt
bớt phân nửa thằng nhỏ rồi! Chỗ này chính Kim Dung
đã để lộ một lôgích rất chặt chẽ: Tại sao Bất Giới
chỉ cắt phân nữa thằng nhỏ của Điền Bá Quang mà thôi?
Kim Dung chắc chắn không cho Bất Giới cắt hết trọn
thằng nhỏ của Bá Quang bởi nếu cắt hết vô hình chung
Kim Dung sẽ đẩy Bá Quang vào cái nhóm tự cắt nguyên
si thằng nhỏ để luyện tập Tích Tà kiếm phổ, như Lâm
Bình Chi, Nhạc Bất Quần, Đông Phương Bất Bại! Cho Bá
Quang bị mất chỉ một demi-thằng nhỏ thôi mới giữ
được Bá Quang bên phe straight của Lệnh Hồ Xung.
Một điểm nữa trong bản dịch đã khiến người đọc ở
ngoài nước Việt Nam không khỏi chú ý. Đó là biến đổi
của ngôn ngữ, của tiếng Việt tại Việt Nam trong vòng
25 năm qua. Bây giờ người ta gọi đánh cược thay vì
đánh cuộc (đánh cá) như hồi xưa. Cược đã thay cho
Cuộc và đã vào các từ điển đàng hoàng.
Hy vọng bản dịch mới Tiếu Ngạo Giang Hồ sẽ đến với
giới hâm mộ Kim Dung ở bên ngoài Việt Nam trong nay
mai.
|