| |
Không
hiểu tại sao người ta gọi con vật ấy là chó. Cái
tên này không gây nên một ấn tượng đẹp theo
nghĩa đen lẫn nghĩa bóng, nhất là đối với tôi,
một người không mấy ưa loài động vật này. Lý do,
có lẻ từ một kỷ niệm thuở mới lớn.
Hôm ấy
tôi mặc chiếc áo dài mới may. Chiếc áo màu xanh
ngọc bích, thứ hàng mới có trên cửa hàng tơ lụa,
mẹ tôi nói với tôi, mua cho nó để may mặc Tết.
Nhưng chờ đến Tết thì lâu quá, (với thời gian
chờ đợi dài gấp mấy lần thời gian bình thường)
tôi phụng phịu đi may liền mặc liền, cũng chiều
nó thôi. Chiếc áo ấy mãi đến ngày hôm nay, ngồi
viết những dòng chữ này, tôi vẫn còn nhớ rõ như
đang nhìn thấy trước mắt, chiếc áo hiện ra cùng
với cảm giác được mượt mà.
Màu xanh tuyệt đẹp, tưởng chừng đó là màu xanh
của một khối ngọc non vừa được mang ra ánh sáng
từ một hang động nào trên cõi thiên tiên. Khi
tôi ướm thử vào người, chiếc quần trắng mới,
chiếc áo lót mới làm nổi bật màu xanh vời vợi.
Mẹ tôi, nhìn tôi sững sờ ngạc nhiên thấy tôi
bỗng lớn hẳn lên. Đã nói, nó dậy thì trông xinh
ra. Mẹ ngờ ngợ nhìn vào ngực tôi, đôi vú nhỏ bắt
đầu nhú lên như hai quả cau non. Mẹ nói nhỏ với
dì, chắc vài bữa cũng phải mua cho nó cái xú
chiên, áo lót mỏng không đủ che nổi. Mẹ lại bảo,
khi nào đi chơi mới được mặc áo này, áo đắt tiền
không phải lúc nào cũng mặc được. Dạo ấy, mẹ bắt
đầu mua bán làm ăn phát tài, cái ǵì đẹp mẹ cũng
mua cho con gái đầu.
Tối
ấy, tôi xếp bộ áo quần mới, chiếc áo dài mới đặt
dưới gối ngủ cho êm, cho thấy ấm áp, và được mơ
giấc mơ có hoa có bướm, có bà tiên đến dẫn đi
chơi.
Không
biết có phải với sự xúc động với áo dài đẹp, hay
vì một lý do sinh lý của cơ thể, sáng hôm sau,
tôi thấy máu thấm ướt cả quần, chảy ra chiếu.
Hoảng sợ, ngẫm nghĩ không biết nguyên nhân nào.
Không ngờ sau khi mình may mắn có áo đẹp, lại
phải chịu một cực hình như thế. Ông Trời khó
khăn chi lạ. Thấy tôi nằm dài măi trên giường,
hỏi tại sao không dậy đi học, tôi nói, cháu bị
thương nặng lắm. Bị khi nào ? Hồi đêm đó dì, máu
chảy nhiều quá, chắc cháu phải vô nhà thương. Dì
tôi Dì à lên một tiếng, mi lớn rồi đó, không
phải bị thương. Dì mau mắn đưa một miếng vải
trắng mỏng xếp nhiều lớp (bấy giờ làm gì có các
loại bông băng ) nai nịt gọn gàng cho tôi, nói
tôi nằm nghỉ, bữa nay khỏi phải đi học, dì đến
trường xin phép cho. Đầu óc tôi rối bời loạn xạ,
tôi đưa tay ấn vào bụng, hình như có cục gì
trong đó đang vỡ ra, bụng căng, hai quả cau cũng
căng. Đi không dám đi, ngồi không dám ngồi, nên
chỉ có việc nằm là đỡ sợ đỡ lo. Vì khi bước đi,
máu lại ra nhiều hơn. Nếu chảy mãi như thế này,
có lẻ tôi sẽ chết mất, áo dài đẹp thế kia chưa
có dịp mặc. Nước mắt tôi ứa ra.
Mẹ tôi
nói, nó có sớm quá, mới mười ba, thường thì mười
lăm, có sớm thì khổ sớm. Câu này cứ ám ảnh tôi
măi về sau. Tại sao mình khổ sớm. Sau này tôi
diễn nghĩa thêm, như là biết sớm thì khổ sớm,
yêu sớm thì khổ sớm, hay biết nhiều khổ nhiều.
Những ngày bị bệnh, trời mưa dai dẳng, buồn muốn
chết. Tôi nghỉ học cả một tuần lễ, chờ hết. Mẹ
dặn dì, không được ăn me chua, không được ăn ổi
xanh, không được ăn chùm ruột chấm muối ớt. Chao
ơi, nhớ mà thèm, nhưng khoái lắm, vì biết mình
bệnh thật, không cần giả bộ đau bụng như những
lần trước trốn học.
Sáng
hôm ấy, tôi nhớ trời đẹp lắm, gần Tết rồi. Khi
thấy cây mai trước sân nở ra những chùm hoa vàng
đầu tiên, tôi đánh liều quyết định mặc áo dài
xanh mới. Giữa sự hiện diện của chùm hoa mới nở
và sự mộng mơ tuổi mới lớn, hình như có ai thúc
đẩy mình hành động quyết định một điều mà lý trí
không thể kiểm soát được. Vì nếu không liều lĩnh
quyết định, e rằng mình không thể lớn lên làm
người.
Tôi
nói bữa nay con phải đến trường ăn tất niên.
Tiệc tất niên cũng như tiệc Tết, nên cần phải
mặc áo quần mới, đó là lẻ đương nhiên. Tắm rửa
sạch sẽ xong, tôi mặc nguyên bộ đồ mới. Nhìn
thấy mình trong gương tươi tắn, bỗng nhiên nhớ
chuyện máu chảy, thấy ớn lạnh quá. Dì nói máu sẽ
ra một tháng một lần, may chưa tới một tháng,
mau mau mặc đẹp đi chơi, kẻo rồi lại khổ sớm.
Hôm ấy,
tôi không đạp xe đạp, vì mặc áo quần đẹp thế kia
phải đi bộ thong thả cho ra dáng thiếu nữ con
nhà khuê các. Chẳng thế mà mấy người đẹp lừng
danh xứ này đều luôn luôn đi bộ đến trường, đi
qua cầu Trường Tiền gió bay tà áo thì phải biết,
đẹp mê hồn đi chứ.
Tôi ghé
qua nhà Tố.
Vừa vào
đến cổng nhà, con chó lớn bỗng dưng hôm nay nó
nhào ra, ngoạm ngay vạt áo dài bích ngọc của
tôi, kéo rách toạc. Tố chạy ra ôm con chó đuổi
nó ra sau nhà. Tôi hoảng sợ nhìn vạt áo, nghẹn
ngào.
Tố
phân bua, hôm nay bạn mặc áo đẹp quá nên nó
tưởng người lạ đó, mọi lần nó đâu có dữ tợn như
vậy. Nói xong Tố lấy chiếc kim băng ghim tà áo
phía bên hông. Tôi không nói được nên lời, im
lặng, không thèm nhìn Tố, trở về nhà không đến
trường nữa. Để nguyên bộ áo quần mới, tôi nằm
dài ra giường tấm tức khóc. Tôi thề từ nay không
thèm đến nhà nó, thề không chơi với nó và không
nhìn mặt nó. Con Tố, chủ của con chó hung dữ độc
ác kia. Tố có nhiều tính không được bạn bè ưa
cũng phải, con nhà giàu kín cổng cao tường. Mẹ
nó thường cho lối xóm vay nợ ăn lời cắt cổ, tiền
của nhiều nên phải nuôi chó dữ. Nó còn hay mượn
bài vở của mình chép lại. Tố bỗng hiện nguyên
hình một cô bạn nhiều nét xấu. Làm sao nói với
mẹ, với dì. Thế nào họ cũng nói con ni lanh
chanh như hành không muối, vào nhà ấy làm chi.
Sở dĩ
tôi ghé qua nhà Tố vì nó căn dặn, khi nào đi bộ
ghé qua rủ mình đi với nghe. Nó có chiếc răng
khểnh duyên dáng, và hơn thế nữa, ngôi nhà của
nó đẹp lắm, đẹp nhất xóm, tọa lạc giữa một khu
vườn cây xanh mát, hai bên lối đi có trồng cả
hoa hồng. Đi vào một ngôi nhà sang như thế mình
cũng thấy dễ chịu, nhất là khi mặc chiếc áo dài
mới như thế này. Người ta thường nói, chọn bạn
mà chơi. Bạn sang thì mình cũng sang theo, bạn
đẹp thì mình cũng đẹp theo. Các chị lớn mấy lớp
trên thường chơi với đám bạn đẹp nên nổi tiếng,
nên lừng danh. Sau khi bị chó cắn, tôi hứa từ
nay chừa cái tật chọn bạn như vậy. Con Hường gần
nhà, thích lân la với tôi nhưng nào tôi có màng
để ý. Nhà nó vách gỗ vách ván, chẳng vườn tược
hoa trái, buồn chết. Nhưng nó không hề có chó
dữ, khi mẹ nó nấu chè đậu ván, nó mời tôi sang
ăn, nhưng tôi lắc đầu bận học bài. Tôi đâm ra ân
hận đủ thứ.
Nhìn
chiếc áo mới, ôm vào lòng, như ôm một nỗi ngậm
ngùi khôn nguôi. Tôi nhanh chóng nghĩ ra được
cách che dấu, ngày Tết chắc chắn sẽ lạnh, tôi có
dịp mặc áo len bên ngoài áo dài mới, chẳng ai
thấy được đường rách, mẹ không biết.
Nhưng
chiếc áo rách rồi, tay ai tài giỏi vá lành lại
đây, buồn không tả. Rách, không thể lành, không
thể hàn gắn như xưa. Cái áo mới sẽ được khâu vá
lại, nếu khéo che đậy, có khi không ai thấy,
nhưng thực chất nó đă trở thành một chiếc áo cũ
rách. Tôi bần thần ngẩn ngơ về những điều lạ
lùng xảy ra. Tuổi mười ba, cùng với một sinh lực
chớm nở dậy thì đầy mộng mơ, tôi đă biết ngậm
ngùi thất vọng một điều không may xảy đến cho
ḿnh. Vừa mới hân hoan hănh diện mặc tấm áo dài
mới, bỗng chốc con chó dữ xé toan vạt áo. Tôi
choáng váng suốt cả mấy ngày liên tiếp vì biến
cố này. Đúng như mẹ nói, có sớm khổ sớm. Tôi
thấy khổ vì biết cảm nhận cái vô lư, cái không
bình thường vừa xảy ra.
Từ dạo
ấy, con chó gây nên một ấn tượng không mấy đẹp
với tôi. Nhà ai có nuôi chó, tôi tránh xa, quen
biết mấy tôi cũng không muốn vào.
* * *
Lúc
qua ở bên Tây, thỉnh thoảng về thăm mẹ ở tỉnh
xa. Mẹ nuôi chó. Thấy mẹ cưng quỷ chó, tôi cũng
phải nể nang nó ra mặt. Tôi mạnh dạn đưa tay
vuốt ve đầu nó nói vài ba câu xã giao cho ra vẻ
có tính ( để làm vui lòng mẹ). Nhưng tôi nói
tiếng Việt nó chẳng hiểu gì cứ sủa gâu gâu. Mẹ
bảo phải nói tiếng Tây. Tôi chột dạ, lỡ nói
không đúng văn phạm, chắc nó chẳng hiểu.
Trong
phòng khách, con chó được ngồi một vị trí ưu
tiên nhất, đó là chiếc ghế bọc nệm gần mẹ tôi.
Trong phòng ăn, nó cũng chiếm một vị trí gần bà
chủ nhà. Thức ăn của nó được nấu riêng, không
phải là thứ dư thừa. Mẹ tôi gọi nó là Bu (viết
theo chữ Pháp là Bou). Cái tên dễ gọi không lôi
thôi như Jean Louis David, hay Jonathan.
Tối
ngủ, mẹ nói Bu qua ngủ với mẹ, còn phòng nó để
dành cho tôi. Đó một căn phòng có giường rộng
dành cho khách, nhưng không có khách thì Bu
chiếm ngự. Căn phòng có mùi đặc biệt, dù thay áo
gối ra giường khác sạch sẽ tươm tất, tôi vẫn
ngửi được cái mùi kỳ lạ từ khi bước vào phòng.
Đó chính là mùi của con Bu, nó khác với mùi của
con người. Suốt cả một đêm tôi không thể nhắm
mắt ngủ vì cái mùi này.
Cuộc
đời mẹ, từ những ngày ấu thơ, lớn lên lấy chồng
cho đến nay, trải biết bao thăng trầm. Tôi ít
dịp được ở gần mẹ, sau năm mười ba tuổi, mẹ đă
đi buôn bán xa rồi. Tôi vào học nội trú trường
bà sơ, kỷ luật nghiêm nhặt. Cuộc chiến tranh
Việt Pháp đă làm rách nát mọi gia đình, trong đó
có tôi. Cha tôi đi kháng chiến chống Pháp, mẹ ở
nhà buôn bán tần tảo với người Pháp (đôi khi lo
tiếp tế cho cha tôi ở mật khu). Nhờ có học tiếng
Pháp, mẹ làm ăn phát đạt. Mấy tấm hình của mẹ
chụp ngày xưa, thấy mẹ rất đẹp. Có lẻ nhờ ở
những ưu điểm ấy mà mẹ tôi sớm chịu những oan
trái cuộc đời. Tôi luôn ám ảnh, cho rằng một con
người có ưu điểm, hay có may mắn hơn người khác
thì phải bị thua thiệt ở mặt nào đó. Tôi nhớ có
lần gặp một bác lớn tuổi cho biết rằng mẹ cháu
xưa kia đẹp lắm. Tôi thật xúc động, chỉ muốn ôm
bác nói vạn lời cám ơn. Tôi là một đứa con như
muôn vạn đứa con khác, luôn mong muốn nghĩ rằng
mẹ của ḿnh là người đàn bà hơn người. Mẹ đẹp
hơn người, giỏi hơn người, thông minh hơn người,
nhưng, mẹ khổ hơn người. Nghĩ vô lư thật.
Mỗi khi
gặp có tôi bên cạnh, mẹ kể chuyện đời xưa, những
chuyện buồn khổ ám ảnh mẹ không nguôi. Tôi an
ủi, mẹ ơi đừng nhắc những chuyện buồn nữa, sao
mẹ không nhớ những chuyện vui. Mẹ lắc đầu, mẹ
chẳng biết cái chi vui mà kể. Thuở nhỏ năm lên
mười tôi thuộc thơ TTKH, vì mẹ hay ngâm nga. Mẹ
cũng ngâm lại bài thơ của cha tôi làm tặng mẹ
khi hai người mới thương nhau, ngâm xong mẹ nói
thương vậy mà cũng bỏ đi.
Đang
lan man nghĩ ngợi, nửa đêm, con Bu bỗng chạy qua
phòng tôi, có lẻ muốn chiếm lại giường ngủ. Nó
nhảy phóc lên giường. Tôi khiếp vía ngồi ngay
dậy bật đèn sáng. Nó nhả vào cạnh tôi một khúc
xương ống trắng hếu, lại gầm gừ nhìn tôi. Con
này thật quá quắt, nó muốn đuổi mình đây.
Sáng
mai tôi đáp xe lửa về Paris sớm, vì giận con Bu
quá. Mẹ tôi hỏi sao không ở lại thêm. Tôi buột
miệng ngủ với chó hôi quá chịu không được. Câu
trả lời rất đúng sự thật, nhưng làm phẫn nộ mẹ.
Mẹ giận dữ nói tao nhờ nó mà sống được đến ngày
hôm nay, con cái có đứa nào chịu ở với tao, mi
chê nó hôi tức chê tao hôi. Tôi ân hận lỡ lời.
Tôi chào mẹ ra về, con Bu thấy thế, vì cũng
không mấy ưa tôi, đứng cửa sủa gắt lên. Đáng lẽ
ra tôi phải vung tay nói muôn ngàn lời cảm tạ
với Bu, rằng em đă thay mặt chị ở với mẹ, yêu
thương mẹ, em đã giúp thêm nghị lực cho mẹ sống
với đời này, chị biết em là con người hóa kiếp
chó, em nhiều tình cảm đối với mẹ, mẹ bảo gì em
cũng vâng lời,không hề tỏ ư kiến trái lời mẹ, em
là đứa con ngoan ngoãn nên được mẹ thương yêu
nhất nhà. Tôi thầm thì nói với Bu khi ngồi trên
chuyến xe lửa tốc hành trở về. Ừ! Ừ nhỉ, tôi sẽ
viết cho nó bức thư dài tạ lỗi. Nhưng về đến
nhà, công việc dồn dập trước mắt, tôi lăn vào
cuộc sống mệt mỏi và quên bức thư tha thiết dự
tính viết cho Bu.
Mẹ tôi
giam giữ quá nhiều cay đắng trong lòng, chỉ cần
một vết nứt nhỏ, niềm đau nỗi khổ ấy chợt vỡ ra,
tuôn ào ạt. Mẹ viết cho tôi một bức thư dài nói
về con chó của mẹ. Mẹ ca tụng nó như một đứa con
nuôi hiếu thảo nhiều tình cảm, và kết luận nó là
con chó nhưng tốt hơn con người.
Những
chuyến về thăm Việt Nam, mẹ đem Bu đi theo, mua
cho nó một chỗ ngồi trên máy may. Mẹ không thể
sống xa Bu. Bu là điểm tựa tinh thần, là sự an
ủi, là sự ve vuốt cho nỗi cô liêu hoang vắng đời
mẹ. Mẹ quyết định về sống lại ở Việt Nam, vì
theo mẹ, xứ Tây này ích ỷ quá, sống không nổi.
Năm vừa
qua, vào nửa đêm, tôi bị đánh thức dậy vì cú
điện thoại gọi từ Sàigòn cho biết mẹ đă chết
rồi.
Khi
người mẹ của mình chết đi, mình như thế nào nhỉ
? Muôn ngàn mũi kim châm chích vào thịt da mình,
muôn ngàn tấn ân hận đè lên trái tim mình. Vé
máy bay mua không kịp, tôi về trễ, không kịp giã
từ mẹ, không kịp đưa mẹ vào lò thiêu xác. Không
kịp gì cả. Nếu tôi suy nghĩ kịp, nếu tôi hành
động kịp, cuộc đời tôi bớt tiếc nuối nhiều
chuyện.
Hôm tẩm
liệm mẹ ở Sàigòn, dì tôi nói con Bu chạy vô chạy
ra tru lên thảm thiết, người ta phải cột cho nó
vành khăn trắng trên đầu. Nhìn tấm ảnh mẹ để
trên quan tài bên cạnh vòng hoa phong lan màu
tím, mẹ cười tươi dịu dàng. Mẹ đẹp quá. Mẹ vui
lòng được chết trên quê hương mình sau nữa đời
xa cách.
Dì tôi
nói chị mất thế mà yên. Sống khổ, nên chết là
yên, là hạnh phúc. Chỉ có chết, mẹ mới được bình
an. Tôi ôm bình tro mẹ trong tay nước mắt chảy
dài, tự hỏi tại sao lúc mẹ còn sống, tôi không
hề một lần nào ôm mẹ trong tay. Tôi xa cách mẹ
và mẹ xa cách tôi. Mới đó mẹ chết rồi. Tôi ngơ
ngẩn lảm nhảm. Đất vẫn quay, trời vẫn có ngày có
đêm, xe vẫn bóp còi inh ỏi trên đường phố
Sàigòn, chỉ có mẹ là chết.
Tôi
không bao giờ gặp mẹ trên cuộc đời này nữa.
Hôm tôi
về đến nhà Sàigòn, con Bu chạy ra nhìn tôi, đôi
mắt đen láy chăm chú nhận diện quen biết, vẫy
đuôi mừng rỡ. Cả nhà ngạc nhiên, tôi cũng ngạc
nhiên, sao nó còn nhớ tới mình. Bu nhớ chứ, nó
nhớ tôi là con của mẹ, người đă sống cùng với nó
như hình với bóng. Mẹ tôi bỏ nó ra đi mãi mãi
không về. Mấy ngày sau khi mẹ mất, nó bỏ ăn nằm
ủ rũ trong góc nhà. Khi tôi về, bỗng dưng nó
quấn quít bên cạnh tôi. Tôi ngồi đâu, Bu cũng
lẩn quẩn theo ngồi bên cạnh. Ai bảo ǵì cũng
mặc, chỉ có tôi bảo nó mới nghe lời. Các dì bảo
con chó khôn thật, vì tôi giống mẹ. Máu huyết
tôi là máu huyết mẹ, Bu hiểu điều ấy hơn ai hết,
và trong thâm tâm nó, hy vọng rằng tôi sẽ nuôi
nấng nó thay mẹ tôi ( có thể nó quên chuyện đă
từng dọa nạt tôi trong đêm khuya).
Buổi
tối, không ngủ được, vào nửa đêm, tôi bật đèn
ngồi dậy. Bu nằm dưới chân giường đưa đôi mắt
đen buồn thảm nhìn tôi. Đôi mắt nó ướt như vừa
mới khóc. Tôi không ngủ, nó cũng không, cả hai
chúng tôi đều nhớ mẹ. Tôi đưa tay vuốt đầu Bu,
nó dụi đầu vào tay ư ử ra chiều cảm động. Bu thè
lưỡi liếm vào chân tôi, cử chỉ Bu thường làm với
mẹ, chiếc lưỡi mềm mại của Bu thật trìu mến. Tôi
thương mẹ quá, tôi thấu hiểu tại sao Bu chiếm
được tình thương của mẹ. Có khi nào tôi ôm chân
mẹ như thế chưa. Bu đă hôn lấy bàn chân gầy ốm
tật nguyền của mẹ mỗi ngày, mỗi đêm khi mẹ mất
ngủ. Tôi đau đớn ân hận.
Tôi
bảo nó lên giường nằm bên cạnh. Mẹ nói đúng, Bu
xứng đáng hơn tôi. Có lẻ mẹ tôi ở nơi nào đấy,
đang mỉm cười với với con gái, biết tôi thương
yêu Bu như mẹ đă thương yêu nó. Điều này chắc
chắn mẹ vui ḷng lắm.
Khi đến
tòa lãnh sự Pháp để lo giấy tờ khai tử cho mẹ,
tôi bị làm khó dễ ở cổng gác với nhân viên Việt
Nam, lý do hôm nay đông khách, để lần khác. Tôi
xin trực tiếp nói chuyện với nhân viên sứ quán
người Pháp, chẳng đặng đừng, họ cho tôi vào.
Trong văn phòng dịch vụ, không thấy có bóng
khách nào ngồi chờ. Anh Tây trẻ ra bắt tay chào
mời ngồi đàng hoàng. Chị đầm lo giấy tờ, nhanh
chóng đưa giấy xin ký tên vào tờ khai. Chị đầm
nói, mấy bà lớn luổi về đây ở đều bị chết sớm,
không khí ở đây rất độc vì dơ bẩn. Trong cử chỉ
nói năng của tây đầm ở tòa lãnh sự, họ xem tôi
là người đồng hương. Tôi cũng nhận thấy có điều
thân ái giữa họ và tôi, điều này tôi khó tìm ra
được ngay, khi tiếp xúc với đồng bào trên cố
hương mình. Một cảm giác nhói đau trong trái
tim, tôi tự hỏi nơi nào là quê hương thực của
ḿnh, Pháp hay Việt Nam ? Tôi nhìn xung quanh
tòa nhà lãnh sự, không khí thoáng mát hơn ngày
ấy, ngày mà gia đình tôi lo lắng khép nép e dè
hồi hộp vào làm giấy tờ xin đi ra khỏi xứ sở
này. Ngày ấy, tôi người Việt Nam. Hôm nay, tôi
vào đây với thái độ ung dung của một công dân
Pháp, được đối xử lịch sự thân tình. Tôi là
người gì, Pháp hay Việt ? Lúc ở Tây, tôi sống
giữa những kẻ khác chủng tộc. Về Việt Nam, tôi
thấy mình không hẳn là người Việt. Đó là sự mâu
thuẫn rắc rối khá đau lòng.
Tôi
sắp sửa trở về Pháp, thấy tôi lăng xăng dọn dẹp
áo quần hình ảnh mẹ vào vali, Bu như cảm thấy
một điều gì đó, nó quấn vào chân tôi không rời.
Tôi ở nhà bếp nó chạy xuống bếp, tôi lên nhà
trên nó chạy lên theo sau bám sát, thỉnh thoảng
Bu ngẩn đầu nhìn tôi thắc mắc. Đôi mắt Bu lạ
lùng, đôi mắt đen tuyền long lanh và thắm đẫm
dịu dàng, đẹp hơn cả mắt người. Mẹ ơi, bây giờ
con mới hiểu tại sao mẹ yêu quý Bu đến thế. Tôi
lặng người nhìn đôi mắt tha thiết. Ngày mai tôi
đi, không thể đem nó theo cùng, tôi không thể
cưu mang nó như mẹ tôi. Phải để Bu lại đây thôi.
Càng đến giờ ra đi, tôi càng lưu luyến nó, thứ
tình cảm ủy mị này tôi chưa hề trải qua với
người, nhưng với con động vật này, tôi biết ḿnh
cũng yếu đuối quá. Tôi tránh những cử chỉ vuốt
ve, sợ làm nặng thêm cho nó, cho tôi, nỗi chia
lìa. Bu là tình thương của mẹ, tôi thương nó
chính là thương mẹ. Điều này tôi mới vừa nhận
biết, tôi trả hiếu mẹ tôi quá muộn màng. Không
kịp.
Tôi và
dì đang bàn tính chuyện nuôi nấng Bu. Dì tôi năm
nay cũng già yếu, trí óc lẩn thẩn quên trước
quên sau. Dì nói con Bu quen ăn sướng rồi, ở với
dì ăn cực không biết nó có chịu được không. Mẹ
sáng nào cũng cho nó bánh mì quết bơ, bơ nhiều
ăn, bơ ít chê, nó thích ăn thịt bò chứ không ăn
thịt heo, phải đi mua xương phở cho nó nhai. Tôi
nói tập cho quen có gì ăn nấy, mẹ mất rồi, phải
biết thân biết phận chứ. Tuy nói vậy, tôi không
tránh khỏi xót xa.
Buổi
sáng lên phi trường, để tránh sự đau lòng của
Bu, tôi nhờ người nhà đem hành lý ra xe trước,
trong lúc Bu ăn điểm tâm sau bếp, tôi lẹ làng
lén ra xe. Khi xe rồ máy, tôi nghe thấy tiếng
sủa inh ỏi trong nhà, tiếng sủa tru lên gào
thét. Xé lòng.
Xe
ngang qua ngôi nhà thờ có tro tàn của mẹ, nước
mắt tôi chảy dài. Có một sinh linh bị hai lần
tuyệt vọng, con Bu, một lần mẹ bỏ nó, một lần
nữa tôi bỏ nó. Mẹ ra đi không bao giờ trở lại,
còn tôi biết bao giờ trở lại xứ sở này, và lúc
bấy giờ Bu còn sống chăng.
Mẹ tôi,
một người đàn bà cưu mang tất cả sự khốn cùng
rách nát của chiến tranh, cưu mang gánh nặng nỗi
nhục nhằn của một kiếp người. Nỗi cô đơn lạnh
lẽo xứ người làm mẹ xác xơ, co quắp trước một
thói đời ích kỷ, mẹ mất hết hy vọng. Mẹ hoang
phế trong đời sống này. Mất quá khứ, mất hiện
tại, vô vọng với người thân. Mẹ xa lánh mọi
người, chỉ trừ nó, con chó.
Trần Thị
Diệu Tâm |
|