| |
Trên sông
tình thương
(Duyên Anh)
Lúc ấy vào khoảng 23 giờ. Linh vừa chợp mắt thiu
thiu ngủ. Bỗng giật mình thức giấc. Anh ngạc nhiên
thấy Bồn cầm tay mình lay mạnh và hổn hển nói :
- Thầy dậy gấp thầy !
Hoảng hồn, Linh hỏi :
- Việc gì đấy Bồn ?
Bồn run rẩy :
- Họ, họ... định... bắt... thầy !
Linh không còn can đảm gặng hỏi Bồn tại sao "họ"
bắt minh. Trống ngực anh đánh thình thịch. Như cái
máy, Linh vùng dậy xỏ giầy, mặc vội quần áo rồi
theo Bồn ra khỏi ngõ.
- Thầy đừng lo thầy ơi !
- Đi đâu bây giờ ?
- Mẫn nó neo xuồng đợi thầy ở gần nhà thằng Phụ.
Hãy ra sông đã thầy ạ !
Hai thầy trò lặng lẽ rảo bước. Tiếng chó sủa râm
ran phá tan sự u tịch của thôn Tân-Huề khiến Linh
bối rối vô cùng. Con đường mòn cơ hồ dài vô tận,
Linh ngoảnh lại đằng sau. Vắng vẻ. Nhưng anh có
cảm tưởng như người ta đang đuổi mình. Bồn níu
chặt tay Linh, lôi anh đi thoăn thoắt.
Lát sau, hai thầy trò đã đến chỗ xuồng đậu. Bồn
thổi sáo hiệu. Dưới những lùm cây rậm rạp, âm u
cạnh con lạch nhỏ, chiếc xuồng gỗ chèo sát vào bờ,
tiếng người vọng hỏi :
- Thầy đâu ?
- Đây mày trải cỏ chưa ?
- Chưa.
- Thôi để tao kiếm sau.
- Em đi với thầy nữa nhé !
- Không được. Mày phải về nhà. Ai hỏi thì nói thầy
ngủ nhà thằng Hai, còn tao thì đi kéo bò nghe !
Tao ráng chở thầy xuống chợ Vàm.
Mẫn nhảy tót lên bờ. Nỏ đứng ngây người nhìn Linh,
muốn nói điều gì mà còn rụt rè chưa dám. Trong
bóng đêm mờ nhạt ánh trăng, Linh thấy hai con mắt
thằng học trò nhà quê long lanh, chớp liên hồi.
Rồi nó đưa tay dụi lia lịa. Mẫn năn nỉ :
- Thầy cho em theo...
Tiếng chỏ sủa nghe gần hơn. Bồn đẩy em, trách móc
:
- Về đi mày, bộ mày muốn thầy bị bắt hở thằng quỷ
? Về ngay, nhớ lời tao dặn đa !
Mẫn ôm chầm thầy Linh, sụt sùi. Linh xoa đầu Mẫn
an ủi :
- Thầy trò mình còn gặp nhau mà...
Bồn sợ em quyến luyến có hại cho thầy, nó bứt tay
Mẫn, dắt Linh xuống xuồng. Mẫn vời trông cho đến
khi chiếc xuồng gỗ bơi khuất vào rặng cây âm u nó
mới căm co chạy.
***
Chẳng mấy lúc xuồng đã tách khỏi những bụi cây
tràm. Con lạch nhỏ dẫn ra sông Tiền-Giang đặc khịt
bèo Nhật-Bản. Bồn vừa rẽ bèo lấy lối bơi vừa đẩy
mạnh bê chèo. Bỗng rưng, chó ở trong thôn thi nhau
sủa. Mồ hôi toát ướt cả trán, Linh ngồi im lặng,
hai tay nắm chặt lấy thành xuồng.
Bồn cũng im lặng. Nó vẫn kiên nhẫn rẽ lối. Tới gần
sông, con lạch hết bèo. Gió thổi vi vút. Chiếc áo
mỏng làm Linh rét run. Anh toan bảo Bồn chèo gấp
thì văng vẳng có tiếng người đưa lại. Linh vụt
đứng dậy. Chiếc xuồng mất thăng bằng, chòng chành.
Bồn hỏi :
- Gì thế thầy ?
- Có người trên sông.
- Thầy đừng lo thầy ơi ! Ghe chài đấy mà.
- Tôi sợ lắm.
- Ghe chài thì sợ gì ?
- Sao ghe chài về sớm thế ?
- Họ thường về sớm mà thầy.
Tiếng cười nói mỗi lúc một gần. Linh cứ ngỡ họ đón
đường mình. Cuống quít, Linh bắt Bồn cho xuồng
lách qua lớp cỏ dài vào một cái vũng. Xuồng lướt
cỏ, đậu sát bờ. Bây giờ kín gió, Linh bớt lạnh
nhưng lo sợ tăng gấp hai. Bồn thương thầy co ro,
nó cưởi phăng chiếc ào bà ba đen quàng vào người
Linh. Anh không còn tâm trí nghĩ cách từ chối, mặc
kệ Bồn nhường áo.
Ngồi đối diện thầy, Bồn mình trần, phong phanh độc
chiếc xà lỏn ngắn. Những bắp thịt trên thân thể nó
to, tròn hứa hẹn một sự chống trả để bảo vệ thầy
giáo yếu đuối của nó. Nó không biết rét song nó
biết thầy nó rét, rét lắm. Bồn lẩm bẩm rủa em.
Phải chi thằng Mẫn chịu vơ khô trải kín khoang
xuồng thì thầy nó có thể nằm nghỉ lưng cho đở mệt.
Nó còn hy vọng thầy nó chợp mắt được vài ba phút.
Xuồng đã núp kín. Linh vẫn phấp phỏng. Tiếng mái
chèo khua nước rõ ràng. Những người thợ chài đột
nhiên thôi nói chuyện. Linh thở dồn dập. Anh đưa
mắt cầu cứu Bồn. Nó nhìn anh. Đau khổ. Bồn đứng
thẳng trên mũi xuồng. Bóng dáng nó hiên ngang từa
tựa người đô vật trước giờ giao đấu. Nó ngồi thụp
xuống, nói nhỏ :
- Thầy đừng lo thầy ơi !
Giọng nói của nó vỏn vẹn chỉ có thế. Linh không
biết phải hỏi gì nữa. Anh đưa tay lên trán suy
nghĩ. Bồn nói :
- Người ta không hay thầy trò mình trốn đâu thầy à
! Mười hai giờ người ta mới bắt thầy. Còn một
tiếng nữa, thầy trò mình thừa sức bơi khỏi miệt
Tân-Quới.
- Sao Bồn rõ mười hai giờ người ta bắt tôi ?
- Chúng nó báo tin.
- Ai ?
- Thằng Phụ.
- "Người ta" là người nào hở Bồn ?
Bồn không trả lời. Nó cắm bơi chèo xuống lạch,
bước khỏi xuồng :
- Tôi đi kiếm cỏ khô nghe thầy.
Linh níu nó lại :
- Cỏ làm gì ?
- Cỏ trải cho thầy nằm nghỉ...
- Thôi chả cần nằm, Bồn đi tôi lo lắm.
Bồn nhe răng cười :
- Thầy đừng lo thầy ơi ! Tụi nó khỏi có bắt nổi
thầy.
Nói dứt câu Bồn xăm xăm lên bờ. Chưa đầy mười phút,
nó ôm một ôm cỏ khô tới xuồng, khuôn mặt nó bớt lo
âu. Trải kín khoang, Bồn mời Linh nằm. Chợt nhớ
điều gì. Bồn sung sướng :
- Có củ khoai lùi bếp tồi phần thầy từ hồi tối mà
chưa kịp đưa thầy. Tôi bỏ trong túi áo, thầy ăn
cho đở đói bụng.
Linh thủ tay vào tủi áo. Củ khoai nướng còn âm ấm.
Bấy giờ Linh mới nhớ minh đang khoác áo của Bồn.
Linh lại nhìn Bồn. Bồn cũng nhìn Linh. Ngượng
nghịu quá nó ngẩng mặt lên trời :
- Thầy nằm đi chứ. Hết lo rồi. Thầy nằm ngủ một
giấc, mở mặt là thấy mình ở chợ Vàm.
Tiếng nói của nhưng người thợ chài im bặt lúc này
mới xôn xao. Họ đã bơi quá xa, không còn nghe
tiếng mài chèo khua nước nữa. Linh hơi yên dạ. Anh
nghe lời Bồn, nằm ngửa, quay đầu về phía trước,
nhìn trời...
***
Khi mở mắt, xuồng trôi được khá xa, từ xóm làng
bên sông, tiếng gà gáy sớm vọng tới te te nhọn.
Bồn vẫn đều tay chèo. Không có một cử chỉ gì chứng
tỏ nó mệt mỏi hay buồn ngủ. Linh đưa chân đạp khẽ
đùi Bồn. Nó nhe răng cười. Linh lặng im không hỏi.
Anh đặt tay lên trán ôn lại chuyện mình.
Linh xuống H.H. dạy học do sự giới thiệu của người
bạn. Dạo ấy đang đói rách, nêu dù biết H.H. là xứ
nổi tiếng nhiều giặc cỏ giựt người không gớm tay.
Linh cũng liều. Anh dạy mỗi giờ bốn mươi đồng.
Linh được ban giám đốc nhà trường cấp cho mình
bằng "cử nhân". Thành thử đám học sinh nhà quê
tưởng thật, kính phục anh lắm.
Qua hai tháng đầu, học trò dần dà quý mến Linh. Sự
kính phục vẫn còn song nhường bớt cho sự thân mật.
Bọn học trò dễ thông cảm với thầy giáo trẻ hơn.
Linh đá cầu, bơi lội, đi chơi xa, ăn uống chung
cùng học trò.Việc này bị ban giám đốc khiển trách.
Họ quan niệm rằng thầy phải xa trò. Có thế chúng
mới sợ mà học. Linh nhận thấy đám tuổi trẻ này bị
lường gạt đủ thử. Ở đây người ta đem bùa yêu lạc
hậu đóng khung đám học trò nhà quê trong những lũy
tre già cằn cỗi, đầy sông nước cách trở. Linh
thương học trò nhưng không biết làm gì. Vì ban
giám đốc ra lệnh cho Linh chỉ được dậy Anh văn. Họ
không bảo đảm tính mạng Linh nếu Linh đã động tới
phong tục bùa yêu.
Một buổi chiều, Linh vừa bước vào lớp đệ thất thì
có trò kêu mất cuốn sách Anh ngữ. Trò đó xin phép
Linh ra khỏi lớp thưa ông giám đốc. Lát sau, ông
giám thị già tới, đòi khám cả lớp. Linh phản đối,
anh viện lẽ trong giờ dậy anh không cho khám. Vả
lại trong lớp chỉ có một trò ăn cắp mà khám tất cả
e làm mất danh dự của những trò thật thà. Ông giám
thị bảo xưa nay vẫn khám, không đứa nào dám phàn
nàn gì cả. Nhưng Linh nhất định không cho khám.
Ông giám thị hằn học rút lui, khi đó anh mới gọi
trò bị mất sách :
- Cam, em lấy sách của tôi mà dùng. Tôi đền em đấy.
Không đợi Cam từ chối Linh đem cuốn sách dạy của
mình trao tay Cam. Rồi Linh khuyên nhủ học trò :
- Tôi mong từ nay đừng xẩy ra chuyện này nữa. Em
nào trót lấy sách của trò Cam hoặc vi đùa rỡn thì
bỏ tính đùa rỡn đi, hoặc vì có tính xấu thì cũng
bỏ tinh xấu đi. Ăn cắp nhục lắm. Bị ông giám thị
khám còn nhục hơn.
Linh nói dứt câu, anh bắt học trò học ngay để làm
tiêu tan sự căng thẳng trong đầu óc chúng. Tan
buổi học, ông giám thị không lên khám. Học trò lũ
lượt theo Linh ra về, tới gần cổng trường, một chú
nắm lấy tay Linh. Chú học trò ấy tên là Bồn. Bồn
to con gấp hai Linh. Nó mặc bộ bà ba đen, nước da
bánh mật, lông mày chổi xể trông đáng sợ. Khuôn
mặt nó lúc đó ngây thơ đến dễ thương và dường như
nó quên hẳn năm nay nó đã ngoài hai mươi. Bồn
luống cuống, giọng nó lạc đi khác mọi bận.
- Thầy... thầy... sao thầy bênh chúng tôi vậy thầy
?
Linh ngạc nhiên :
- Bênh gì đâu.
Bồn cúi xuống. Ngón chân cái bên phải của nó dí
mạnh trên sân đất. Nó hỏi :
- Thầy không sợ trường đuổi thầy à ?
Linh lắc đầu :
- Tôi làm điều chi quấy mà đuổi. Đuổi thì tôi về
Sài gòn..
Bồn tròn xoe đôi mắt :
- Thật à thầy ?
Rồi nó kể lể :
- Tôi không phải người làng này đâu thầy à. Tôi ở
bên Tân-Huề. Đi đò máy hai phút qua con sông sau
trường là tới nhà tôi. Nhờ thầy anh em chúng tôi
đỡ bị khám. Ở bên này, thuở xưa họ áp bức bên tôi
quá thầy à. Chủ nhật tới mời thầy sang bên tôi
nghe thầy.
Linh nhận lời. Bắt đầu tự hôm đỏ, Linh gần gũi với
đám học trò Tân-Huề. Chủ nhật nào anh cũng sang
nhà Bồn. Gia đình Bồn nghèo mạt. Ba nó trước theo
kháng chiến, giờ theo hẳn việt cộng, hoạt động tại
các mật khu. Thỉnh thoảng mới lén về thăm nhà. Mẹ
Bồn yếu đuối, nuôi con bằng mấy giàn trầu. Hai chị
Bồn đi lấy chồng cả. Bồn có thằng em là thằng Mẫn.
Mẫn học lớp đệ ngũ. Ba năm trước, nhà không đủ
tiền nên Bồn ở nhà kéo bò, đạp xe lôi, cắt lúa
giúp mẹ để Mẫn đi học. Năm nay mẹ nó trồng thuốc
lá. Thuốc lá trúng mùa, đời sống đỡ cực. Bồn lại
lo học hành. Nó hiếu học lắm, không biết xấu hổ,
dù bạn đồng lớp toàn những đứa lau nhau kém nó
mười mấy tuổi.
Tuy đi học, đêm đêm Bồn vẫn phải kéo bò kiếm thêm
tôm cá. Bồn hay tâm sự với Linh rằng nó học được
ngày nào hay ngày ấy chứ không chắc lâu la gì. Vì
hai anh em cùng học, học phí khó lo đủ.
Linh cảm động trước tấm gương cần mẫn của Bồn, anh
hứa cho nó tiền học trọn thời gian anh dạy ở
trường bán công H.H.. Bồn sung sướng không nói nên
lời. Từ đấy Bồn coi Linh như người anh lý tưởng.
Bất cứ thứ gì nó kiếm được, hoặc mấy con tôm, hoặc
con cá lóc, là nó đem sang biếu Linh, dặn dò dì
Sáu làm cơm cho ngon.
Linh thường đem đời mình ra thí dụ đem khuyến
khích anh em Bồn. Những lời Linh nói là những lời
thông thường, song, đối với Bồn, nó coi là những
tư tưởng cao xa. Nó còn dò hỏi xem Linh có làm
cách mạng cho anh em nó theo gót.
Bồn hé mở nỗi khát vọng "cách mạng" của nó, khiến
Linh băn khoăn nhiều đêm. Nỗi khát vọng của Bồn
giản dị và chân thành quá. Nó tưởng làm cách mạng
là có điều kiện cho nó tình thương, cho nó thấy nó
không hèn, cho nó thấy nó có quyền ngẩng mặt nhìn
lên không sợ hãi. Nó không hề biết nghĩ rằng, phần
đông đã lấy tình thương, lấy quyền ngẩng mặt nhìn
lên của nỏ để làm cách mạng. Rồi quên đi chuỗi
ngày u ám, thất vọng và sầu thảm hơn xưa của nó.
Linh lại thương Bồn gấp bội. Thương Bồn bao nhiêu,
anh xót xa cho niềm tin bị thui chột của mình bấy
nhiêu. Niềm tin ấy, nó cũng giống niềm tin của
thằng Bồn.
Năm hai mươi tuổi, chân ướt chân ráo bước vào cuộc
đời. Linh thấy chung quanh anh toàn những cảnh bất
công, đầy ải khiến Linh nghiến răng uất ức. Linh
khát vọng cách mạng đến cháy cả tâm tư. Ngỏ ý mình
với người đàn anh như Bồn từng ngỏ ỷ với Linh,
người đàn anh đã dang tay rộng ôm Linh thật chặt,
đón nhận lòng nhiệt thành của tuổi trẻ. Nhưng rồi
Linh nhận ra chân tướng của bọn đàn anh. Toàn một
lũ bịp bợm, ăn cắp, lợi dụng.
Lòng nhiệt thành cháy bỏng của Linh bị dập tắt
ngầm. Niềm tin phẳng phiu của Linh bị đẽo gọt lồi
lõm. Còn lại từng mảnh sần sùi cơ hội vỏ sầu riêng
gai góc trong tâm hồn. Tuổi trẻ đầy rẫy tham vọng,
vô tư, song dại dột không biết dề phòng, nên luôn
luôn bị phỉnh phờ, lừa gạt. Linh muốn kể hết
chuyện cách mạng cho Bồn nghe. Nghĩ sao, Linh nín
lặng tự hứa sẽ làm Bồn quên ảo ảnh điên rồ đó.
Nhưng Bồn không quên. Nó níu chặt lấy Linh y hệt
kẻ chết đuối giữa giòng vớ được khúc gỗ mục. Nỗi
ước mơ của nó thật là giản dị. Như khỏi lo cơm ăn
áo mặc, như học đỗ được mảnh bằng trung học phổ
thông, như mỗi năm được lên Sài-gòn một lần...
Thèm thì chỉ nuốt nước bọt. Hai mươi sáu năm trời,
cậu thanh niên ấy chưa hề thấy ánh sáng đèn điện
kinh thành ra sao. Chắc chắn, suốt đời nó, Bồn sẽ
chịu đựng cảnh tối tăm, áp bức sau lũy tre già còm
cõi, rồi chết đi với những giấc mơ gầy vụn không
bao giờ thực hiện nổi. Sông nước cách ngăn, chẳng
ai tìm đền cầy hy vọng trên mảnh vườn cằn cỗi của
nó. Bồn héo hon, già nua, ngơ ngẩn đến thương hại.
Bồn ít nói về ba nó. Có lẽ nó muốn dấu diếm. Thỉnh
thoảng nó mới suýt soa "qiá ba nó ở nhà" và bỏ
lửng không nói tại sao ba nó bỏ đi biền biệt.
Trước khi xuống đây dậy học, Linh tưởng chỉ vì cơm
áo. Anh không thể ngờ rằng sự đói khát trí thức
của lớp trẻ tuổi quê mùa còn thảm thiết hơn cả sự
đói khát cơm áo của anh. Tự nhiên, tâm hồn Linh
bình thản vô cùng. Linh yêu quê hương Bồn gấp bội.
Anh muốn sống ở đây thật lâu muốn làm một ngọn nến
nhỏ rói vào đầu óc anh em Bồn dăm ba tia hy vọng
mới. Linh bằng lòng với hoàn cảnh hiện tại, anh tự
phong cho mình chút sứ mạng.
Học trò mỗi ngày một quý Linh. Chúng đòi hỏi Linh
rất nhiều. Anh không từ chối điều gì, sẵn sàng đem
trao chúng tất cà những thứ Linh đã học đã biết.
Linh hy sinh cả những ngày chủ nhật để dậy chúng
ca hái, dậy chúng đứng thẳng người trước một uy
quyền giả tạo. Khi thấy học trò mình cúi rạp, mạt
mày tái mét, run rảy, khúm núm chắp tay chào vị
đại diện địa phương, Linh đã phải giảng đến khô
họng về sự lễ phép. Những bài học của Linh đều có
kết quả. Anh sung suớng lắm nhưng ban giám đốc nhà
trường không hài lòng, họ yêu cầu Linh nên dạy
theo đúng chương trình và đừng bao giờ nên reo rắc
quan niệm sống mới. Họ nói thẳng vào mặt Linh là
họ không cần học trò của họ lớn lên có tinh thần
tranh đấu mà chỉ cần chúng ngoan ngoãn, dễ sai
khiến như một bầy nô lệ. Linh nín thinh, suy
nghĩ...
Cho đến một hôm, trong câu chuyện vui, có chú học
trò, nhân kể truyện dọc ngang của tên tướng giặc
cỏ nọ, đã đem hắn ra ví với sự nghiệp của vua
Quang-Trung. Linh chịu không nổi, anh bộc lộ hết
sự phẫn nộ của anh với bọn mị dân, đầu độc tuổi
trẻ và khuyên học trò đừng tin tưởng những gì mà
họ đã bị nhồi sọ bấy lâu nay.
Ngay chiều hôm đỏ, Linh được ban giám đốc dẫn tới
trình diện một viên chức lớn nọ. Họ vây quanh
Linh, kết tội anh xuyên tạc đường lối giáo dục
thanh niên của xứ họ. Linh phân trần rằng anh
không xuyên tạc, phá hoại gì cả, anh chỉ làm công
việc của bất cứ người nào có tình thương đứng
trước đám bạn trẻ nông thôn ngờ nghệch gần như mụ
đi vì ngu dốt, vì bị tiêm nhiễm tà thuyết, bùa
mê... Thoạt đầu họ át giọng Linh rồi họ phải công
nhân Linh làm đúng. Nhưng họ thú thật họ không
muốn con em của họ hiểu bình đẳng, dân chủ, tự do
làm gì. Họ đề nghị hoặc Linh ở lại H.H. dạy học
với điều kiện cấm dậy những tư tưởng mới hoặc Linh
sẽ khăn gói ra đi.
Nghe họ ra lệnh, Linh thấy lòng tự ái rách nát.
Màu trong cơ thể anh nóng ran, thứ máu trẻ, mạnh
có khi nào sợ vi trùng bệnh tật ? Linh nhận lời ra
đi. Anh báo trước anh sẽ sang Tân-Huề mở lớp
riêng, bất chấp mọi sự hăm dọa nào.
Linh sống chung với anh em Bồn, dạy học miễn phí.
Đám học trò Tân-Huề chung nhau trả tiền cơm cho
Linh. Học trò bên H.H. làm reo không chịu học thầy
mới, ùn ùn bỏ trường kéo sang năn nỉ Linh xin theo
học. Linh cảm động rớt nước mắt. Bên H.H. coi anh
như cái gai cần phải nhổ, họ vận động đủ cách trục
xuất Linh. Vô ích. Với đám học sinh thân mến, sẵn
sàng đổ máu để bảo vệ thầy, Linh có quyền kiêu
hãnh thách thức mọi trở ngại.
Vẫn như cũ, Linh lại dậy học trò của chàng tìm
hiểu sự thật để phanh phủi những tà thuyết làm mù
mắt tuổi trẻ và ngăn cản lối họ đi. Linh chỉ mong
muốn học trò tìm hiểu sự thật, chỉ cần thế thôi là
họ có thể lự tránh được cạm bẫy giết người giăng
mắc đó đây. Nhưng Linh không được toại nguyện.
Thỉnh thoảng, có đêm, vài người lạ mặt tìm tới chỗ
Linh trọ bắt Linh rời khỏi Tân-Huề. Họ cũng lý
luận như bên H.H. là họ không thích bọn trẻ ở đây
biết sự thật.
Thái độ của bọn người này khó hiểu quá. Linh tuy
ngạc nhiên, song mỗi ngày thức dậy, gặp đôi mắt
của Bồn nhìn mình như cầu khẩn đừng bỏ anh em nó
mà đi, anh lại vững tâm quên hẳn những lời dọa
nạt.
Nếp sống đầy phấn khởi và hy vọng của thầy trò
Linh cử thế trôi đi. Linh ước ao sẽ góp phần ngắn
cuộc đời của mình bên cạnh cuộc đời hẩm hiu của
anh em Bồn tại xóm làng hẻo lánh, xa xôi này tới
ngày anh em nó không cần Linh nữa, Linh sẽ hoan hỉ
giả từ. Sự ước ao chưa dài hơn hai tháng thì bỗng
có đêm nay, Bồn hoảng hốt báo tin "họ" định bắt
mình. Thế là Linh cắm cổ chạy theo Bồn, chẳng kịp
hỏi đến nơi đến chốn xem "họ" là ai.
***
Trời sáng dần. Bồn bẻ lái. Chiếc xuồng quay ngang.
Bồn chèo mạnh, lướt qua sông. Linh ngồi nhỏm dậy,
vươn vai, thở một hơi dài trút cơn sợ hãi. Bồn
toét miệng cười :
- Tôi đã biểu thầy đừng lo mà... Thầy có lạnh
không ?
- Bồn cởi trần cả đêm thì sao ?
- Tôi quen rồi. Giờ này sắp có xe đò thầy à !
Khoảnh khắc, chiếc xuồng đã lướt quá giữa sông
Linh hỏi :
- Bồn ơi ! Ai định bắt tôi hở Bồn ?
Bồn không đáp. Nỏ nhìn lên bầu trời đang cựa mình
đổi ánh sáng. Thình lình, nỏ buồn rầu hỏi :
- Thầy này, thầy còn nhớ chuyện thằng Cam mất sách
không ?
- Còn.
- Thầy có biết đứa nào lấy không ?
- Không.
Đôi mắt Bồn long lanh. Rồi đôi dòng lệ lăn tan
trên đôi má bánh mật của nó. Bồn đưa tay vờ gãi
trán, giọng nó chìm xuống, thống khổ :
- Tôi lấy sách của thằng Cam đấy thầy à !
- Chắc Bồn rỡn chơi rồi sợ bị la chứ gì ?
- Không thầy à, tôi ăn cắp của nó. Tôi ham quyển
sách ấy lắm hiềm vì không có tiền mua. Ba thằng
Cam giầu, mua mấy quyển chẳng nổi. Tôi ăn cắp thầy
còn thương tôi không ?
Linh điềm nhiên như không có gì quan trọng :
- Chuyện ấy quên đi Bồn ạ ! Ngày xưa tôi cũng thèm
cái bút máy và cũng ăn cáp. Có điều không bên là
bị khám, bị bắt quả tang dấu trong túi quầng rồi
bị bêu nhụt và bị đuổi. Về nhà bị bố đánh, anh chị
hất hủi. Chỉ có mẹ bênh thôi. Mấy tháng tôi không
dám vác mặt ra phố. Tôi nhớ dạo ấy tôi mới mười ba
tuổi. Mười ba thôi mà tôi đã thù hằn xã hội, chỉ
vì xã hội cố chấp, hẹp hòi không chịu khoan hồng
vời kẻ có tội.
Tiếng Linh. nhọn hoắt, đau nhói khiến Bồn khóc
rưng rức.
- Không có thầy chắc tôi cũng như thế...
Linh lê sát gần Bồn, nắm chặt tay nó. Nước mắt Bồn
rụng xuống cánh tay Linh. Nóng hổi. Vuốt nước mắt,
Bồn nói vu vơ :
- Thầy à, mới mấy năm trước, giòng sông này đầy
xác người. Đầu lâu Việt-Minh, đầu lâu Hòa-Hảo, đầu
lâu dân lành treo toòng teng vô các khúc cây, lềnh
bềnh trên sông. Nước đỏ lòm máu tanh ngắt không
dám tắm rủa chứ đừng nói tới ăn uống. Thù nhau ghê
quá thầy à ! Tại sao lại thù nhau thầy nhỉ ?
Nó nhìn Linh thương hại :
- Thầy tốt thế mà bên trường cũng thù thầy, bên
tôi cũng thù thầy.
Linh vỗ vai Bồn :
- Cần gì, anh em Bồn thương tôi là đủ rồi.
- Nhưng họ lại muốn...
Bồn ngừng tỉếng, nghiến răng ken két.
-... họ muốn giết thầy !
Linh há hốc mồm kinh ngạc. Anh hỏi dồn :
- Ai, ai hở Bồn ?
Bồn ngoảnh mặt về làng mình chìm đắm trong màn
sương đục, rầu rầu nói :
- Thầy đừng bắt tôi nói nữa tội nghiệp tôi quá
thầy ơi !
Vựa lúc uất nghẹn ấy, xuồng tiến sát vào bãi cát
ven bờ. Bồn nhảy lên trước. Nó dơ tay cho Linh níu
lên sau. Buộc xuồng cẩn thận, hai thầy trò dắt
nhau leo qua cái dốc thoai thoải. Linh nắm chặt
tay Bồn nói vài câu từ biệt. Nước mắt hai thầy trò
ứa mải không ngừng. Bồn khăng khăng bắt Linh hứa
sẽ về thăm anh em nó khi không còn ai tính chuyện
giết Linh nữa. Linh đau đớn gật đầu.
Tiếng còi xe đò báo sắp đến. Bồn buông ôm Linh,
lầm lũi bước nhanh xuống bẵi. Nó không dám ngoảnh
lại. Trời chưa sáng hẳn. Chắc còn lâu. Linh hy
vọng xuồng của Bồn rẽ nước về kịp bình minh.
Và ánh sáng sẽ đổ đầy quê hương nó.
|
|
